"Yarı buçuk uykuda bulunan insanları nasıl ikaz edebilir?" cümlesini nasıl anlamalı, yarı buçuk uyku ne demektir?

Değerli Kardeşimiz;

"Onların misali, rüyasında güya uyanıp, rüyasını halka hikâye eden nâim meselidir. Halbuki, rüyasında onun o intibahı uykunun hafif perdesinden derin ve kalın bir perdeye intikal ettiğine işarettir. Böyle bir nâim ölü gibidir; yarı buçuk uykuda bulunan insanları nasıl ikaz edebilir?"(1)

Kendisi uykuda olan birisinin, başkalarını uyandırıp hakikatleri ihtar ve ikaz etmesi mümkün değildir. Bunu yapabilmesi için önce kendisinin uykudan uyanması icap eder. Buradaki uyku da rüya da birer temsil ve teşbihtir.

Söz konusu uyku, gaflet uykusudur. Kendi ruhu, kalbi ve duyguları gaflet içinde olan birisinin başkasına nasihat etmesi, uyandırmaya çalışması beyhudedir, mânasızdır. Kişinin başkaları üzerinde tesirli olabilmesi için önce kendisinin gaflet perdesini yırtıp, hakikatleri idrak edip yaşaması gerekir.

Batı medeniyetini taklid edenlerin aydınlanma, uyanma dediği şey gafletin kalınlaşması ve hakikatten uzaklaşmadır. Ne yazık ki, onlar bu vahim durumun farkında olmadıkları gibi, ikaz ve ihtar edenleri de çağ dışı ve gerici olmakla itham ediyorlar. Yani kendilerini uyanık, hakikati ikaz edenleri de uykuda görüyorlar.

(1) bk. Mesnevî-i Nuriye, Habbe.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü