"Hem o târiküssalât, kendi kendine mâlik olmadığı için, kendi mâlikinin bir abdi olan kendi nefsine zulmeder." Burayı nasıl anlayabiliriz? “Nefis daima kötü şeyleri ister” mealinde ayet var, zaten namaz niyaz gibi manaları istemiyor.

Cevap

Değerli Kardeşimiz;

Burada kullanılan "nefis" ve "nefs-i emmare" ifadelerinin güzelce izah edilmesi gerekmektedir. Nefis ile maddi ve manevi her şeyimiz kastedilmektedir. İnsanın kendisini oluşturan gözü, kulağı, midesi, ruhu, kalbi, aklı v.s her şeyi nefsinin, yani kendisinin şubeleridir. Ayet-i kerimede nefsin bu manasıyla ilgili şu güzel ifadeler vardır:

قُلْ يَا عِبَادِيَ الَّذ۪ينَ اَسْرَفُوا عَلٰٓى اَنْفُسِهِمْ لَا تَقْنَطُوا مِنْ رَحْمَةِ اللّٰهِۜ اِنَّ اللّٰهَ يَغْفِرُ الذُّنُوبَ جَم۪يعًاۜ اِنَّهُ هُوَ الْغَفُورُ الرَّح۪يمُ
"
De ki: Ey kendi nefisleri aleyhine haddi aşan kullarım! Allah'ın rahmetinden ümit kesmeyin! Çünkü Allah bütün günahları bağışlar. Şüphesiz ki O, çok bağışlayan, çok esirgeyendir. (Zümer, 39/53)

İşte Üstad'ımızın burada kastettiği nefse zulmetme durumu, bu ayette bahsedilen manayla aynıdır.

Nefs-i emmare ise, insana sürekli kötülükleri emreden ve insanda bulunan şeytanın talebesidir. Bu nefs-i emmare, Kur'an'ın emri altına girmek istemiyor. İnsanın maddi ve manevi cihazatını yanlış yollarda kullanmak istiyor. Ayette bu konuda şöyle buyuruluyor:

"Ben nefsimi temize çıkarmam, çünkü Rabbimin merhamet ettiği hariç, nefis aşırı derecede kötülüğü emreder. Şüphesiz Rabbim çok bağışlayandır, çok merhamet edendir.” (Yusuf, 12/53)

İşte soruda geçen nefsin kötülüğü istemesi ise, bu ayette geçen nefs-i emmaredir. Bu nefis, imtihan gereği her türlü kötülüğü emreder. Terbiye edildikçe temizlenir hayara ve ibadete yönlendirilebilir.

Özetle; gerek insanın ruhu ve gerek ise bedeni ve bedene takılan organları kendisine ait değildir. Bunlar, Allah tarafından insana emanet verilmiştir. İnsan bu cihazları, keyfine göre, istediği gibi değil; asıl mal sahibinin isteği doğrultusunda kullanacaktır. Keyfine göre kullansa, ahirette cezasını çekecektir. denmektedir.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü

Bu içeriği faydalı buldunuz mu?
Yükleniyor...