"Her şeye hassas mizanlarla, mahsus ölçülerle vücud vermek, suret giydirmek, yerli yerine koymak; nihayetsiz bir adalet ve mizan ile iş görüldüğünü gösterir." Ölçü ile iş görmek nasıl adaletli olmayı gösteriyor?

Cevap

Değerli Kardeşimiz;

"Adalet iki şıktır. Biri müsbet, diğeri menfidir. Müsbet ise, hak sahibine hakkını vermektir. Şu kısım adalet, bu dünyada bedahet derecesinde ihatası vardır. Çünkü, Üçüncü Hakikatte ispat edildiği gibi, herşeyin istidat lisanıyla ve ihtiyac-ı fıtrî lisanıyla ve ıztırar lisanıyla Fâtır-ı Zülcelâlden istediği bütün matlubatını ve vücut ve hayatına lâzım olan bütün hukukunu mahsus mizanlarla, muayyen ölçülerle bilmüşahede veriyor. Demek adaletin şu kısmı, vücut ve hayat derecesinde kat'î vardır."

"İkinci kısım, menfidir ki, haksızları terbiye etmektir. Yani, haksızların hakkını, tazip ve tecziye ile veriyor. Şu şık ise, çendan tamamıyla şu dünyada tezahür etmiyor. Fakat o hakikatin vücudunu ihsas edecek bir surette, hadsiz işarat ve emarat vardır. Ezcümle, kavm-i Âd ve Semûd'dan tut, ta şu zamanın mütemerrid kavimlerine kadar gelen sille-i tedip ve te'ziyâne-i tâzip, gayet âli bir adaletin hükümran olduğunu hads-i kat'î ile gösteriyor."(1)

Müsbet adâlet, her şeyin yerli yerine konulması ve her hak sahibine hakkının verilmesi mânâsındadır.

Meselâ, kuzunun bedenine aslan ruhu, aslanın bedenine de kuzu ruhu yerleştirmek adâlete uygun olmaz.

Hem organlarımızın şekilleri, vücuttaki yerleri ve büyüklükleri de adâleti gösterir.Güneşin, dünyanın ve bütün gezegenlerin büyüklükleri ve özellikleri de adalet ile tayin edilmiştir.

Dünyadaki bütün elementler de âdil bir şekilde tanzim edilmiştir. Şayet demir bütün dünya yüzünü kaplasa idi hem hayat olmazdı hem de diğer elementlere yer kalmazdı. Misalleri çoğaltmak mümkündür.

Bu açıdan bakıldığında; kâinatın umumunda mükemmel bir ölçünün ve adâletin gözetildiği anlaşılır. Yani kâinatın tamamındaki hassas ölçü ve mükemmel intizam adâletin tezahürüdür. Her şey mutlak adâlet ve mizan içinde yaratılmıştır.

Böyle bir adâlet âhiretin varlığını göstermektedir.

(1) bk. Sözler, Onuncu Söz, Mukaddime, Haşiye

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü

BENZER SORULAR

Yükleniyor...