"Tarik-i hakta memduh olan müsabakayı tam muhafaza edemediklerinden..." Ne demektir, "müsabaka" ile izah eder misiniz?
Değerli Kardeşimiz;
"Belki ehl-i hakikat, hakikatten gelen ulüvv-ü cenap ve ulüvv-ü himmet ve tarik-i hakta memduh olan müsabakayı tam muhafaza edemediklerinden ve naehillerin girmesi yüzünden bir derece su-i istimal ettiklerinden, rekabetkârane ihtilafa düşüp hem kendine hem cemaat-i İslâmiyeye ehemmiyetli zarar olmuş." (Lem'alar, Yirminci Lem'a, Yedinci Sebep)
Hak yolunda her şeyin güzeli ve insan fıtratına uygun olan yol ve tarzlar olduğu gibi, dini hizmetlerde de hak ve fıtri olan müsabaka tarzı ve usulü vardır. Müslümanlar bu hak müsabakayı esas tuttuklarında hep terakki edip ilerlemişlerdir. Fakat bu haklı müsabaka usulünü kaybedip, haksız ve Allah'ın razı olmadığı tarz ve usulle mücadeleye kalkıştıklarında o zaman, hep beraber gerilemiş ve sefalet yaşamışlardır.
Evet, dinimizde methedilmiş olan doğru müsabaka anlayışını tam kavrayamayan ve dinin irşadında ehil olmayanların da ihtilaf ve ayrılıklara vesile olduklarını müşahede etmekteyiz.
Müsabaka iyi ile kötünün, kaliteli ile kalitesizin ayrışmasını, temyiz ve tefrik edilmesini sağlayan şartlar demektir. Müsabakanın olmadığı yerde iyi ile kötü, kalite ile kalitesiz karışır ve iş ehil olmayanların eline geçer.
Mesela, medresede müsabaka ve imtihan olmasa herkese alimlik unvanı verilse ilim, hak etmeyen cehlin eline geçmiş olur. Ve o medrese çürümeye ve faydasız olmaya başlar. Osmanlının yıkılma nedenlerinden birisi de ilmiye sınıfının bozulması müspet anlamda müsabaka kavramının kalkmasıdır.
Aynı mana tekye içinde geçerlidir, müsabaka olmadan herkes şeyh olursa liyakatsız ve naehiller işin başına geçer sonra tekye de medrese gibi çürür ve faydadan çok zarar vermeye başlar. Günümüzde bunun örneklerini çokça görüyoruz.
Müsabaka kâinatın en esaslı bir kuralıdır, her insan müsabaka çarklarından geçerek tekemmül edip kâmil bir insan olur. Âdetullah bile bu şekilde işlerken insanların oluşturduğu kurum ve kuruluşlar içinde müsabaka ve onun şartları yok ise tedenni ve gerileme kaçınılmazdır.
Torpil, adam kayırma, rüşvet vs. gibi gayrimeşru yollar müsabaka kavramının can düşmanlarıdır. Bir ülkede torpil, adam kayırma, rüşvet gibi gayrimeşru yollar işliyorsa ve insanı terbiye edip imtihan eden müsabaka yok ise o ülke batmaya yok olmaya mahkumdur.
Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü