"O mübarek ihtiyarların vücutlarını istiskal edip ölümlerini arzu etmek ne kadar vicdansızlık ve ne kadar alçaklıktır, bil, ayıl!" İzah eder misiniz?
Değerli Kardeşimiz;
"İşte, o mübarek ihtiyarların vücutlarını istiskal edip ölümlerini arzu etmek ne kadar vicdansızlık ve ne kadar alçaklıktır, bil, ayıl! Evet, hayatını senin hayatına feda edenin zevâl-i hayatını arzu etmek ne kadar çirkin bir zulüm, bir vicdansızlık olduğunu anla!.." (Mektubat, Yirmi Birinci Mektup)
Bu vecize, Üstad Bediüzzaman'ın Mektubat adlı eserindeki Yirmi Birinci Mektup'tan alınmıştır. Bu mektup, İslam ahlakı ve insani değerler açısından anne-baba ve yaşlılara karşı gösterilmesi gereken hürmet, şefkat ve vefa üzerine yazılmış çok etkileyici bir derstir.
Bu paragraf, toplumun ve bireylerin yaşlılara karşı takınabileceği en büyük vefasızlıklardan birine dikkat çeker ve insanı âdeta sarsarak kendine getirmeyi amaçlar.
Vecizenin Kısa Bir Analizi
"Mübarek ihtiyarların vücutlarını istiskal edip...": "İstiskal etmek", birini ağır bulmak, yük görmek, varlığından sıkılmak veya ona soğuk davranmak anlamına gelir. Yaşlandıkları, bakıma muhtaç hâle geldikleri veya sürekli ilgi istedikleri için anne-babayı ya da yaşlıları bir yük, bir ağırlık olarak görmek eleştirilir.
"...ölümlerini arzu etmek": Maddi veya manevi rahatlama düşüncesiyle, onların bir an önce bu dünyadan göçmesini içten içe istemenin vahşetine değinilir.
"...ne kadar vicdansızlık ve ne kadar alçaklıktır": Bu iki duygunun (yük görme ve ölüm isteme), insanı insan yapan en temel unsur olan "vicdan" ile asla bağdaşmayacağını; aksine insanı ahlaken en alt seviyeye (alçaklık) indireceğini net ve sert bir dille ifade eder.
"Bil, ayıl!": Bu hiddetli ve şefkatli uyarı, gaflet içinde olan, gündelik hayatın koşturmacası veya bencilce düşüncelerle bu hataya düşen insanı uykusundan uyandırmak, aklını başına getirmek içindir.
Yirmi Birinci Mektup'un Genel Mesajı
Bu mektubun genelinde, yaşlıların ve özellikle anne-babanın evdeki varlığının bir bereket, rahmet ve musibetlere karşı bir kalkan olduğu vurgulanır. Onların rızasını kazanmanın, cennetin kapılarını açacak bir vesile olduğu hatırlatılır. Tam aksine, onlara karşı hürmetsizlik etmek ise hem dünyada hem de ahirette büyük bir hüsran sebebi olarak gösterilir.
Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü