"Heyecana gelip vücudunda sû-i istimalât ile israfa girer." İsraftan kasıt "istimna" mı, hükmü nedir? Gusletmek hafızayı neden zayıflatsın ki, tedavisi nedir?
Değerli Kardeşimiz;
“Ehl-i İslâm'da nazar-ı haram ziyadeleştikçe, hevesât-ı nefsaniye (Müslümanlar arasında harama bakma arttıkça cinsî duygular) heyecana gelip vücudunda sû-i istimalât ile israfa girer. Haftada birkaç defa gusle mecbur olup, ondan, tıbben kuvve-i hafızaya (hafıza gücüne) zaaf gelir."
"Evet, bu asırda açık saçıklık yüzünden, hususan bu memâlik-i harrede (sıcak iklimlerde) o sû-i nazardan, sû-i istimalât, umumî bir unutkanlık hastalığını netice vermeye başlıyor. Herkes, cüz'i-küllî o şekvadadır."(1)
Nefsanî arzularına mağlûp düşen bazı kimselerde, harama nazarın tahrikiyle vücuttan yapılan israf, umumiyetle ihtilâmla olur. Bazı kimseler ise bu “israfat”a daha değişik bir şekilde düşerler. “İstimna” bu hususta en sık başvurulan tatmin yoludur.
Her şeyden önce, anormal bir hareket olan bu iş, iradesi zayıf kimselerde görülen bir alışkanlıktır. İstimnanın, dinî hükmü ise şu şekildedir:
“Ve o kimseler ki, onlar ırzlarını koruyucudurlar. Ancak kendi eşleri veya sâhib oldukları câriyelerine karşı (olan münâsebetleri) müstesnâ. Çünki şübhesiz onlar (bundan dolayı) kınanmış kimseler değildir.”(Mü’minün, 23/5-6)
Âyetini delil getiren Şafiî, Mâlikî âlimleri ve İmam-ı Nesefî, istimnanın haram olduğuna hükmetmişlerdir.
Hanefi ve Hanbeli Mezhebi İmamları; "Bekâr kimse harama gireceğinden korktuğu zaman, şehvetini teskin etmek için istimna caizdir. Bu işinden dolayı ne sevap ne de günah kazanır. Fakat sırf lezzet almak için yaparsa günahkâr olur." görüşündedirler.
"Eğer istimna yapmaksızın zinadan korunulamayacağına kanaat hâsıl olursa, bu durumda yapılması vacib olur" diyen âlimler de vardır. Çünkü iki şerden daha az zararlı olanın tercihi İslamî bir kaidedir.
Burada unutkanlık yapan şey, banyo yapmak değil, açık saçıklığın tahriki ile aşırı ve israf derecede guslü netice veren fiili yapmaktır. Üstad Hazretleri nezaket gereği "gusletmek" tabirini kullanıyor. Yoksa banyo yapmak ve gusletmek insan sıhhati açısından güzel ve faydalıdır.
"O bârid memlekette, soğuk insanlarda hevesât-ı hayvâniyeyi tahrik etmek ve iştahı açmak için açık saçıklık belki çok sû-i istimâlâta ve isrâfâta medar olmaz. Fakat seriütteessür ve hassas olan memâlik-i harredeki insanların hevesât-ı nefsâniyesini mütemadiyen tehyiç edecek açık saçıklık, elbette çok sû-i istimâlâta ve isrâfâta ve neslin zaafiyetine ve sukut-u kuvvete sebeptir. Bir ayda veya yirmi günde ihtiyac-ı fıtrîye mukabil, her birkaç günde kendini bir israfa mecbur zanneder. O vakit, her ayda on beş gün kadar hayız gibi arızalar münasebetiyle kadından tecennüb etmeye mecbur olduğundan, nefsine mağlûp ise fuhşiyata da meyleder." (24.Lem'a)
Burada umumî ve fıtrî bir kaide nazara veriliyor. İnsanlar birçok hususta olduğu gibi, bu fıtrî hallerini muhafaza edemedikleri bilinen bir hakikattir. Mesela, fıtrî uyku beş saattir, fıtrî yemek ihtiyacı günde bir iki öğündür ve hâkeza. Ancak ekseriyetle bu fıtrî halin muhafaza edilmediğini görüyoruz. Hatta bedenimize ikinci bir fıtrat kazandırmışız. Üç öğün yemeyince, sekiz saat uyumayınca, rahatsız oluyoruz, dengemiz bozuluyor.
Açık saçıklık gibi sebepler ile söz konusu ihtiyacın daha da artacağı ve fıtrat sınırlarını aşacağı bir hakikattir. Kâinattaki sünnetullah kanunlarına riayet ettiğimiz gibi, şeriatın prensiplerine de uymak mecburiyetindeyiz. Zira haram ve günahlar, fıtratı bozan ve tahrip eden mikroplardır. Günahlara giren insanların yaşadıkları vicdan azabı ve korkunun, beyin üzerinde tahribat yaptığı bilinen bir hakikattir. Helal dairesi ise fıtrata uygun olduğundan, aynı fiilden huzur ve sükûnet hâsıl olur.
Hafıza zaafının giderilmesi hususu tıbbî bir konudur, ehli ile görüşmek lazımdır. Ama tövbe edip, helal dairesinde yaşamak en güzel çaredir, diye anlıyoruz.
(1) bk. Kastamonu Lâhikası, 91. Mektup.
Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü
Yorumlar
istimna hafızaya zarar vermekte olsaydı evlilikteki cinsi münasebetin de zarar vermesi gerekmez miydi? Fakat peygamber genç yaşta evlenmeyi öneriyor.
İnsanın helali ile ilişkiye girmesi normal ve meşru bir durum olduğu için insan bedenini olumsuz anlamda etkileyecek menfi bir duygu zararlı bir salgı hüzünlü bir pişmanlık oluşmaz. Hatta aksine helali ile ilişkiye girmesi bedeni rahatlatır olumlu bir duygu ve salgı ile beden sıhhat bulur.
Burada amel ve eylemin kendisi değil insan zihninde, ruhunda ve bedeninde bırakmış olduğu izlenim ve etki önemlidir. Mesela namazı Allah için kılarsın sevap kazanırsın riya için kılarsın günaha girersin namaz aynı ama sonuçları aynı değil.
Aynı ilişki zina olursa hem günah hem pişmanlık hem hüzün hem unutkanlığa sebep olurken meşru olursa hem tavka hem sevap hem rahatlama hem sıhhate sebep olur.
Harama bakmakla hislerimiz galeyana geldiğinde ve gusül gerektirecek eyleme giriştiğimizde parasempatik sinir sistemimiz aşırı bir şekilde uyarılır. dopamin ve asetilkolin adı verilen nörotransmitterler üretilir. Bu şekilde aşırı hormon üretimi ise beyin ve böbreküstü salgı bezlerinin dopamine-norepinephrine-epinephrine dönüşümünü yapabilmesi için aşırı bir şekilde çalışmasına sebep olur.
Bu durum ise beynimizi ve vücut fonksiyonlarımızı aşırı sempatik hale getirir ki bu durum beyne zarar verir ve unutkanlığa sebep olur. Kısacası harama bakmakla tahrik olma neticesinde vücut kimyasında müthiş bir değişim olur ve başta unutkanlık olmak üzere birçok rahatsızlığa kapı açılmış olur.
Helal olan ilişkide menfi bir tahrik menfi bir uyarılma suçluluk ve pişmanlık gibi duygular olmadığı için kötü sonuçlar doğurması beklenmez. İnsanın algı ve inancının insan bedeninde müspet yada menfi büyük bir etkisi söz konusudur.
Zina yüzünden insan hem strese girer hem vicdanı rahatsız olur hem yakalanma korkusu yüzünden farklı salgı ve duygular harekete geçer bütün bu olumsuz duyguların insan bedeni üzerinde olumsuz sonuçlar doğrurması tıbben mümkündür. Aşırı hüzün, stres ve kaygının direk mide ve bağırsak kanserine neden olduğu tıbben kabul edilen bir durumdur.
Allah her haramın içine muaccel azap ve hastalıklar koyduğu gibi helal ve meşru nimetlerin içine de sıhhat, huzur ve bereket koymuştur. Bu sebeple zina gibi büyük bir günahın ya da zinanın mukaddimesi olan harama nazarın bir takım hastalıklara gebe olması gayet makul ve yerindedir.
Diğer bir husus meşru ve helal nimetlerde de ölçülü ve mizanlı olmak zorundayız mesela meşru diye iki üç kilo balı bir anda tüketirsek hastanelik oluruz aynı şekilde meşru ilişki konusunda da aşırı gitmek insanı yorar yıpratır ve zaafa düşürür her şeyi kararında ve kıvamında yapmak gerekir.