İkinci Mebhas, Birinci Nükte

İçerikler


  1. "İnsan, kâinatın ekser envâına muhtaç ve alâkadardır. İhtiyâcâtı âlemin her tarafına dağılmış, arzuları ebede kadar uzanmış..." Bu konuyu biraz açıklar mısınız?

  2. İnsan, kâinatın bütün envaıyla ne cihette alakadardır?

  3. "Hakikî Mâ’bud olacak; yalnız, her şeyin dizgini elinde, her şeyin hazinesi yanında..." Burada ma’bûdiyete ancak Allah’ın layık olduğuna dâir ehemmiyetli dersler veriliyor. Bu izahların insan konusuyla münasebetini biraz açar mısınız?

  4. "İşte ey insan! Eğer yalnız O’na abd olsan, bütün mahlûkat üstünde bir mevki kazanırsın. Eğer ubûdiyetten istinkâf etsen, âciz mahlukata zelil bir abd olursun..." devamıyla izah eder misiniz?

  5. "Eğer yalnız Ona abd olsan, bütün mahlûkat üstünde bir mevki kazanırsın." cümlesini izah eder misiniz, "Mevki kazanmak" nasıl oluyor?

  6. "Eğer enaniyetine ve iktidarına güvenip tevekkül ve duâyı bırakıp, tekebbür ve dâvâya sapsan..." Davaya sapmak ne demektir, izah eder misiniz?

  7. "Birisi, icad ve vücud ve hayır ve müsbet ve fiil cihetidir. Diğeri, tahrib, adem, şer, nefy, infial cihetidir." İnsandaki iki cihetin izahını yapar mısınız?

  8. İnsanın “vücûd ciheti ile arıdan, serçeden aşağı, sinekten örümcekten daha zayıf” olması ne demektir? Halbuki, insan ortaya koyduğu medeniyet harikalarıyla diğer canlılardan çok daha ileri noktalara gidebiliyor?

  9. “İkinci cihet itibariyle; dağ, yer, göklerden geçersin. Onların çekindiği ve izhar-ı acz ettikleri bir yükü kaldırırsın.” cümlesinde nazara verilen "yük" nedir? Sözü edilen o büyük mahlûklar bu yükü niçin yüklenememişler?

  10. "Meselâ küfür bir fenalıktır, bir tahriptir, bir adem-i tasdiktir. Fakat o tek seyyie, bütün kâinatın tahkirini ve bütün esmâ-i İlâhiyenin tezyifini, bütün insaniyetin terzilini tazammun eder..." devamıyla izah eder misiniz?

  11. "Nefs-i emmâre, tahrip ve şer cihetinde nihayetsiz cinayet işleyebilir. Fakat icad ve hayırda iktidarı pek azdır ve cüz’îdir." ifadesini açar mısınız?

  12. Enaniyet ile nefse itimattan vazgeçmeyi ve istiğfar ederek tam abd olmayı açıklar mısınız?

  13. "Allah onların kötülüklerini iyiliklere çevirir." sırrına mazhar olmayı, âyet-i kerîme hakkında bilgi vererek açar mısınız? Bir insanda nihâyetsiz kabiliyet-i şerrin, nihâyetsiz kabiliyet-i hayra inkılâb etmesi nasıl olur?

  14. “Ahsen-i takvim kıymetini alır, âlâ-yı illiyyîne çıkar.” cümlesinde, "ahsen-i takvim kıymetini almak", aynı zamanda "âlâ-yı illiyyîn makamına çıkmak" olarak ifade ediliyor. Bu kıymete ermek ve böyle bir makama çıkmak, dünyada mı olacaktır, âhirette mi?

  15. "İşte, ey gâfil insan! Bak Cenâb-ı Hakk'ın fazlına ve keremine! Seyyieyi bir iken bin yazmak, haseneyi bir yazmak veya hiç yazmamak adalet olduğu halde..." cümlesini devamıyla açıklar mısınız?

  16. Cehennemin ceza-yı amel, cennetin ise fazl-ı İlahi olmasını açıklar mısınız?

Yükleniyor...