"Sözün güzelliği kısalığındadır." cümlesinin günlük hayata dair bir izahını yapar mısınız?

Değerli Kardeşimiz;

“Sözün güzelliği kısalığındadır.” ifadesi, İbn-i Sina’ya aittir ve israf-ı kelamda bulunmamak demektir. (bk. Lem'alar, On Dokuzuncu Lem'a, İbni Sina'dan nakil) Her şeyde olduğu gibi, kelam hususunda da ifrat ve tefritten sakınmak gerekir. İnsanın konuşması gereken yerde susması tefrit olduğu gibi, susması icap eden yerde lüzumundan fazla konuşması da ifrattır.

Bir iki cümle ile özetleyebileceğimiz bir konuyu, beş-on sayfada açmak hem belagat açısından yanlış hem de bir israf-ı kelamdır. Bu hususta da vasat bir yol takip edilmeli, meramımız beliğ ve kısa bir şekilde ifade edilmelidir.

Sözün kıymet ve güzelliği ise anlatılan hakikatin ulviliği ve muhatabında bıraktığı tesirindedir. Söz o kadar garip ve acip bir hakikat ve kuvvettir ki, bazen bir söz insanın kalbini fethedip onun irşadına, hidayetine ve ebedî hayatı kazanmasına vesile olur.

Kelam, asırları birbirine bağlayan en büyük bir rabıtadır. Allah Teâlâ’nın insana verdiği en büyük ve en ulvi hediyelerinden biri olan nutuk ve beyanın ömrü asırlar boyu sürmektedir. Birçok medeniyetler, Roma ve Endülüs’ün harika şehirleri ve sarayları yıkılıp tarih sahnesinden silindikleri hâlde, asırlar önce söylenmiş nice kelam-ı kibarlar, şiirler, atasözleri, ilahi ve kasideler günümüze kadar gelmiş ve hadiselerin dalgaları içinde ömrünü devam ettirmiştir. Ancak sözün kadir ve kıymeti, söylenen malumat ve marifete göredir. Bu bakımdan, sözün akla ve kalbe tesir etmesi ve kıyamete kadar devam edip payidar olması için ilim, marifet ve kemalata muvafık olması gerekir. Söz, dokunmuş bir kumaş gibidir.

Hayatın kıymetini bilenler, ömür sermayelerini zayi etmez, ulvi şeylerle meşgul olurlar. Bir araya geldiklerinde de Allah’ın rızasına uygun hareket eder, boş ve abes şeylerden kaçınırlar. İlim ve irfandan, hakka yarar şeylerden bahsederler.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü