"Tenkit parmaklarıyla yoklama ve tereddüt eliyle tenkit etme." Marifetullaha ait gelen nur, nasıl tenkit parmağı ile yoklanır?

Cevap

Değerli Kardeşimiz;

İnsanın bedenindeki organlarına karşılık ruhunda da duygular ve lâtifeler vardır. Lâtife; kalb, akıl ve vicdan gibi ruhun temel fonksiyonlarını icra eden manevî cihazlar ve mizanlardır. Bunların hakikati bulması ve hazmetmesi akıldan çok farklıdır. Bunların görevlerini karıştırmak insanı hakikatten uzaklaştırır.

“Üstünden geçen” ve “kabine gelen” ifadelerinde insanın kendi iradesi dışında ruhuna gelen feyizler anlaşılıyor. “Aklına gelen” ifadesi de insanın bir şey üzerinde düşünürken aklına ansızın gelen bir manayı hatırlatıyor. Bunların her üçünden de o anda istifade etmek, o feyizlerle inşirah bulmak gerekirken, çoğu zaman akıl, belki de nefsin teşviki ve şeytanın vesvesesiyle, o güzel haletin kaybına yol açabiliyor. Tenkid parmakları yahut tereddüt eli devreye girdiğinde o feyzi kaçırabiliyor.

Mesela bir iman hakikatinin izah ve ispatı sadedinde kalbimize bir mana doğduğunda, o anda o manaya tevecccüh edip istifade etmemiz gerekir. Aksi halde, tenkid parmakları devreye girer ve akla gelen bu mana o hakikatin izahına kâfi gelmez diye tereddüde yol açar. Nur gibi olan o delil üzerinde tereddütle düşünüldüğünde o nur kaçar. Mesela, Üstadımızın insanın mahiyetindeki ebedî yaşama arzusunun ahiretin varlığına delil olduğunu harika bir şekilde ifade eden şu cümlesini hatırlayalım: “Vermek istemeseydi istemek vermezdi.”

Kalb bu büyük hakikat dersinden hissesini alıp feyze ve saadete ermişken, akıl tenkit parmaklarıyla devreye girer ve bu büyük davanın ispatına bu delilin kâfi gelip gelmeyeceği konusunda bir tereddüt uyandırır. O tereddütle birlikte o nur da kaybolur, gider.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü

Bu içeriği faydalı buldunuz mu?

BENZER SORULAR

Yükleniyor...