"Tohumlarda kemâl-i intizamla, dağdağalı inkılâplar içinde ibkà ve muhafaza... Ruh-u beşer ne derece bekà ile merbut ve alâkadar olduğu anlaşılır." İzah eder misiniz?

Değerli Kardeşimiz;

"Çiçekli ve meyveli koca nebatatın bir parça ruha benzeyen herbirinin kanun-u teşekkülâtı, timsal-i sureti, zerrecikler gibi tohumlarda kemâl-i intizamla, dağdağalı inkılâplar içinde ibkà ve muhafaza edilmesiyle; gayet cem’iyetli ve yüksek bir mahiyete mâlik, haricî bir vücut giydirilmiş, zîşuur, nuranî bir kanun-u emrî olan ruh-u beşer ne derece bekà ile merbut ve alâkadar olduğu anlaşılır." (Onuncu Söz, Altıncı Hakikat)

Çekirdek veya tohum içerisinde, ondan çıkacak ağacın bütün planı genetik şifre halinde bulunmaktadır. Ruhtaki hayat sıfatının cüz’î bir şekli de tohumdaki yarı canlılıktır.

Bu çekirdek önce parçalanır, sonra neşvünemaya başlar, toprak altından çıkar; büyür, fidan olur, ağaç olur, dal budak salar, çiçek açar, meyve verir. Bütün bu inkılaplarda çekirdekteki yarı canlılık muhafaza edilir. Ağacın gövdesi de dalları da meyveleri de hep yarı canlıdırlar.

Ruha bir derece benzeyen bu kanunu, bütün inkılaplara rağmen koruyan bir hikmet, insan ruhunu da bâki kılacak, gençlik, ihtiyarlık ve ölüm safhalarından sonra kabirde de mahşerde de onun varlığını ve hayatını devam ettirecektir. Ruhun bekasını ders veren bu ifadenin âhiretle alakasını, şu cümlede daha net olarak görmekteyiz:

"Bir incir tohumunu tavırdan tavıra hıfzeden, devirden devire himaye eden, inhilalden vikaye eden ve o tohumda incir ağacının teşkilâtına lâzım olan esasları kemâl-i ihtimam ile muhafaza eden, elbette ve elbette, halife-i arz ünvanını alan nev'-i beşerin a'malini ihmal etmez, hıfzeder." (Mesnevî-i Nuriye, Şemme)

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü