Üstad Hazretleri; amca ve halanın baba, dayı ve teyzenin anne hükmünde olduğunu beyan buyuruyor. Bu ne demektir? Bu kişilerin haksız muamelelerine maruz kaldığımızda hep katlanmalı mıyız?

Cevap

Değerli Kardeşimiz;

Bu ifade Üstad Hazretlerine ait olmayıp, doğrudan hadiste buyurulan bir hüküm cümlesidir.

"...Amca ve hala, peder hükmündedir; teyze ve dayı, ana hükmündedir."(1)

Bu yakınlık tek taraflı değildir. Amcanın baba hükmünde olması demek, amcanın yeğenlerini evladı gibi görmesi demektir. Yani amca ve hala için de yeğenler evlat gibidir. Yeğen, amcasına bir baba hürmeti gösterecek, amca da yeğenine evlat muamelesi gösterecek demektir.

Ancak bunlardan birisi vazifesini yapmadığında, diğerinin de aynı şekilde cevap vermesi gerekmez. Kendini amcasına ezdirmeyecek, ama onu da ezmeyecektir. Kısacası müdafaa vaziyetini alacaktır; saldıran ve zulmeden olmayacaktır. Tıpkı baba ile evlat arasındaki münasebet gibi.

Babalığı suistimal eden babalar da yok değildir. Babalığını suistimal edene karşı takınılması gereken tavır ne ise, amcaya karşı da aynı tavrı sergilenmelidir.

1) bk. Buharî, Sulh, 6; Tirmizî, Birr, 6; Ebû Dâvud, Talak, 35; Heysemi, Mecmeu’z-Zevâid, 9:269; Deylemî, Müsnedü’l-Firdevs, 2:207.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü

Bu içeriği faydalı buldunuz mu?

Yorumlar

Ayşe İkra Mermer
Şimdi hayatının sırr-ı hakikatı şudur ki: Tecelli-i Ehadiyete, cilve-i Samediyete âyineliktir. Yani bütün âleme tecelli eden esmanın nokta-i mihrakıyesi hükmünde bir câmiiyetle Zât-ı Ehad-i Samed'e âyineliktir. Sözler - 129
Yorum yapmak için Giriş Yapın ya da Üye olun.
EkremBaran

Teyzemiz sürekli açık arayıp fitne peşinde koşuyor ise, yalan söyleyip bizi zor durumda bırakıyor ise, komünizme ve partisine isteyerek destek veriyor ve ezan sesinden bile rahatsız oluyor ise biz yine de böyle bir kadını ana gibi bilmek zorunda ve saygı göstermeli miyiz

Yorum yapmak için Giriş Yapın ya da Üye olun.
Editor (Muaz)

Anne, baba, teyze, dayı, hala, amca fark etmez bunların inançları ne yönde olursa olsun onların bir hukuku vardır ve bu hukuka riayet etmek dinimizin bir emridir.

Şayet anne, baba, teyze, dayı, hala, amca dinimize muhalif ve düşman ise sadece o noktada onlara uyma zorunluluğumuz yok ama insani olarak onlara hürmet etmemiz gerekir.

Mesela anne ve babamız namaz kılma oruç tutma diyorlarsa onlara itaat etmeyiz ama onların beşeri ihtiyaçlarını da karşılamak zorundayız.

Esma Bintu Ebî Bekr (radiyallahû anha) anlatıyor:

"Henüz müşrik olan annem yanıma geldi; nasıl davranmam gerekeceği hususunda Hz. Peygamber (aleyhissalatu vesselam)'den sorarak:

'Annem yanıma geldi, benimle (görüşüp konuşmak) arzu ediyor, anneme iyi davranayım mı?' dedim.

'Evet, ona gereken hürmeti göster.' dedi." [Buharî, Hibe 28, Edeb 8; Müslim, Zekat 50 (1003); Ebu Davud, Zekat, 34 (1668)]

Müşrik bile olsa anne ve babaya hürmet hususunda şu ayet daha açıktır: (Mealen)

"Eğer onlar (ebeveyn) sence ilimde (yeni) olmadık herhangi bir şeyi bana eş tutman üzerinde seni zorlarlarsa, kendilerine itaat etme. Onlarla dünyada iyi geçin. Bana dönenlerin yoluna uy…" (Lokman, 31/15)

Bu ayete göre Müslüman olan bir anne baba, ne kadar günahkar olursa olsun, onlara saygı ve hürmette kusur etmemek lazım geldiği kendiliğinden anlaşılır.

İtaat etmek ayrıdır, isyan etmek ayrıdır. Allah Teâla'ya isyan olmadıkça anne-babaya mutlak itaat emredilmiştir. O halde Allah’ın emrine aykırı olmayan her isteklerini yerine getirmek gerekir. Allah’ın emirlerine aykırı olan isteklerine ise uyulmaz; ama isyan da edilmez. Bu istekleri yerine getirilmez ve sessiz kalınır. Hürmet ve saygı devam eder.

Dinimiz teyze ve dayıyı anne yerinde, hala ve amcayı da baba yerinde kabul etmiştir. Bu sebeple onlara hürmet ve saygı anne babaya yapılmış gibi kabul edilmiştir. Onların haram isteklerine uyulmaz. Fakat saygı, hürmet ve sılayı rahimde kusur etmemek gerekir.

Yorum yapmak için Giriş Yapın ya da Üye olun.

BENZER SORULAR

Yükleniyor...