"Vücud" ve "Adem" ne demektir?

Cevap

Değerli Kardeşimiz;

Vücud, varlık demektir, zıddı ise ademdir, yokluktur.

Varlıklar, İlahî ilimden vücud sahasına çıkarılmışlardır. Bu noktadan baktığımızda, mutlak yokluk söz konusu değildir. Ancak haricî bir yokluk vardır. Mesela, ezbere bildiğimiz bir şiiri kağıda yazdığımızda, görünüşte bu şiir yokluktan varlığa çıkmıştır. Gerçekte ise, yaptığımız iş, ilmimizde var olan şiirin göze gösterilmesinden ibarettir.

İlahi ilimde mevcut olun varlıklar, kendilerine “Varlık sahasına çıkınız!” emri geldiğinde haricî vücut sahasına çıkarlar.

Varlıkların başlangıcı mutlak yokluk olmadığı gibi, sonları da mutlak yokluk değildir. Gerek insan ve gerek diğer varlıklar, ölümle gözden kaybolduklarında yine ilâhî ilimdeki varlıklarını korurlar. Göze görülen vücutları ortadan kalkar, başka vücut mertebelerinde varlıklarını sürdürürler.

Bediüzzaman’ın ifadesiyle “adem, idam, hiçlik, mahv, fena hakikat noktasında ehl-i imanın dünyasında yoktur. Ve kafirlerin dünyaları, ademle, firakla, hiçlikle, fanilikle doludur.”(Meyve Risalesi, 10. Mesele)

Varlık mutlak hayır, yokluk mutlak şerdir.

Bediüzzaman’ın şu ifadelerinden vücudun sebepsiz yaratıldığı anlaşılmaktadır:

“Kâinatta en mühim hakikat ve en kıymetdar mahiyet; nur, vücud ve hayat ve rahmettir ki, bu dört şey perdesiz, vasıtasız, doğrudan doğruya kudret-i ilâhiye ve meşiet-i hâssa-i ilâhiyeye bakar.” (Lem’alar)

Vücudun sebepsiz yaratılması şöyle açıklanabilir:

Biz genellikle, bedene vücut dediğimiz için, vücudun sebepsiz yaratıldığını anlamakta biraz güçlük çekebiliriz. Aslında, vücut varlık demektir, zıddı ise adem, yani yokluktur. Varlığa sebep aradığımızda karşımıza sadece yokluk çıkar. Yani, vücut ya sebepsiz olarak doğrudan yaratılmıştır, ya da eşyanın var olmalarına “yokluk” sebep olmuştur. Bu ikinci şık akıldan uzak olduğuna göre, birinci şıkkın doğruluğu kesindir.

VÜCUD-U ZİHNİ: İlimde teşekkül etmiş fakat hariç âleme geçmemiş olan varlık.

VÜCUD-U HARİCİ: İnsanın zihninde şekillenen bir cümle yokluktan kurtulmuş, ilim dairesinde bir varlığa kavuşmuştur. Onun bu varlık mertebesine vücud-u zihnî denilir. Bu cümle yazıya döküldüğünde vücud-u haricî kazanmış olur.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü

Bu içeriği faydalı buldunuz mu?
Yükleniyor...