"An-ı Seyyale" ile "An-ı Vahid" ne demektir?

Değerli Kardeşimiz;

"An-ı Seyyale": Kelime olarak gelip geçici, az bir an ve az bir zaman manasına geliyor.

Seyyale, bir şeyin suretle geçmesine kinayedir. Yani "Zaman denilen şey, öyle bir suretle gelip geçiyor ki, suyun suretle akması gibi akıp gidiyor." demektir.

An-ı vahid: Kelime olarak aniden, birdenbire, bir an manalarına geliyor. Bu tabir de "an-ı seyyale" gibi zaman mefhumunun azlığına ve darlığına işaret ediyor. Bu noktadan müteradiflerdir, yani eş anlamlıdırlar.

Bu tabirlerin hepsi zaman kavramının şimdiki boyutunun darlığına ve kısalığına işaret içindir. İnsanlık, zamanın şimdiki boyutunun en alt birimi olarak saliseyi kullanıyor. Salisenin de elbette alt birimleri vardır. Onları da görebilse idik, zaman ve varlık dediğimiz şeyin ne kadar az ve dar bir sahada hapsolduğunu görecektik.

Zamanın bu hakikatinden ve azlığından yola çıkarak, İbn-i Arabi gibi makbul zatlar, zaman ve varlığı inkâr sadedinde "La mevcuda illa Hu" demişler. Yani Allah’tan başka varlık yok, varlık ancak ona (c.c) layık demişler.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü