Besmelenin "tevhid, tenzih, sena, celal ve cemal ve ihsan gibi çok makamları tazammun" etmesini izah eder misiniz?

Değerli Kardeşimiz;

Besmele, Allah, Rahman ve Rahim isimlerinden oluşmaktadır. Allah ismi zat-ı akdese bir ünvan olması yönü ile zat-ı akdese ait bütün kemal ve cemal isimleri içerir ve ifade eder demektir. Mesela, "Bismillah" denildiğinde Azim, Kahhar, Kebir, Aziz gibi isimler de zımnen ifade edilmiş olur ve celal ve azamete işaret eder.

"Bismillah" denildiğinde Kerim, Latif, Muhsin, gibi isimler de zımnen ifade edilmiş olur ve cemal ve ihsan manasına işaret eder.

"Bismillah" denildiğinde Kuddüs, Müteal gibi isimler de zımnen ifade edilmiş olur ve sena ve tenzih manasına işaret eder vs...

Yani besmeleyi geniş, kapsamlı ve ihatalı hale getiren üç isimdir Allah, Rahman ve Rahim'dir. Allah lafzı zaten Allah’a ait ne kada kemal ve cemal sıfatlar ve isimler varsa hepsine işaret eder hepsini içine alır Rahman ismi yedi sabit sıfatı tazammun eder Rahim ismide fiili bütün isimleri içine alan geniş bir isimdir.

Üstad'ımız bu inceliğe şu şekilde işaret etmektedir:

اَللّٰهُ Lâfza-i celâli, bütün sıfât-ı kemâliyeyi tazammun eden bir sadeftir. Çünkü Lâfza-i Celâl, Zât-ı Akdese delâlet eder; Zât-ı Akdes de bütün sıfât-ı kemaliyeyi istilzam eder. Öyleyse, o lâfza-i mukaddese, delâlet-i iltizamiye ile bütün sıfât-ı kemâliyeye delâlet eder."

"İkincisi: Cenâb-ı Hakkın ismi, Zât-ı Akdesine ayn olduğu cihetle, Lâfza-i Celâl, sıfât-ı ayniyeye işarettir. اَلرَّحِيمِ de fiilî olan sıfât-ı gayriyeye îmadır. اَلرَّحْمٰنِ dahi, ne ayn ne gayr olan sıfât-ı seb’aya remizdir." (İşaratü'l-İ'caz, Fatiha Suresi)

İlave bilgi için tıklayınız:

- "Evet بِسْمِ اللهِ öyle müstakil bir nurdur ki, bu nur, hiçbir şeye bağlı değildir. Hattâ bu nurun câr ve mecrûru bile hiçbir şeye muhtaç değildir..." Devamıyla izah eder misiniz?

- Besmelenin "abdin kesbine ve işine yardım edici bir ruh" olmasını izah eder misiniz?

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü