"Bir kitap el yazısıyla yazılırsa, yalnız bir adama ve bir kaleme ihtiyaç vardır. Fakat matbaada basılırsa, kalem işini gören pek çok demir kalemler lâzımdır..." Bu misali izah eder misiniz?

Cevap

Değerli Kardeşimiz;

“Bir kitap el yazısıyla yazılırsa, yalnız bir adama ve bir kaleme ihtiyaç vardır. Fakat matbaada basılırsa, kalem işini gören pek çok demir kalemler lâzımdır. Ve o demir harfleri yapmak için ustalar ve âlât ve edevat ve mürettipler gibi çok şeylere ihtiyaç olur.”(1)

Buradaki demir kalem, matbaadaki harfleri yazan kalıplar oluyor. Yirmi harften oluşan bir cümle düşünelim. Bu cümleyi yazabilmek için her harf için ayrı bir kalıp gerekiyor. Yani bu cümleyi yazabilmek için yirmi ayrı kalıp gerekiyor.

Ama bir şahıs, eline bir kalem aldığında kalıplara gerek kalmadan tek elle, tek kalemle o cümleyi anında yazabilir. Bir şahsın bir kitabı el yazısı ile yazması matbaada kalıplarla yazmaktan daha kolay daha basit daha masrafsızdır.

Bu örnek "Her şeyi sebepler ve tabiat yapıyor." diyenlerin fikirlerini çürütmek için veriliyor. Yani kainatta sayısız eserler ve sanatlar var ve bunların hepsi eşsiz birer kitaptırlar. Bu kitapları ya "bir tek İlah yaratıyor ve yazıyor" diyeceksin ya da "Bu kitapları basan sayısız matbaa ve kalıplar var." diyeceksin. Akıl ve mantık açsından bakıldığında tabiat fikrinin ne kadar zor, saçma ve hurafe olduğu aşikardır.

Bir çiçek bir kitap hükmünde ve içinde binlerce cümleler ve kelimeler bulunuyor ve bunları tab edecek bir o kadar harf kalıpları gerekiyor. Oysa "Çiçeği Allah yaratıyor." demek daha kolay daha makul daha ehvendir.

(1) bk. Mesnevi-i Nuriye, Lem'alar, Dördüncü Lem'a.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü

BENZER SORULAR

Yükleniyor...