"Bütün zaman-ı mazideki zulümatı dağıtıp o uzun zaman-ı mazi; felsefenin gördüğü..." Burada ölümün ve ahiretin öne çıkarılması ne hikmete mebnidir? "Ervâh-ı âfilîne bir medar-ı envar ve muhtelif basamaklı bir mirac-ı münevver" kısmını izah eder misiniz?

Cevap

Değerli Kardeşimiz;

“Bütün zaman-ı mazideki zulümatı dağıtıp o uzun zaman-ı mazi; felsefenin gördüğü gibi bir mezar-ı ekber, bir ademistan olmadığını, belki istikbale ve saadet-i ebediyeye atlamak için ervah-ı âfilîne bir medar-ı envar ve muhtelif basamaklı bir mi’rac-ı münevver ve ağır yüklerini bırakan ve serbest kalan ve dünyadan göçüp giden ruhların nurani bir nuristanı ve bir bostanı olduğunu gösterir.”(1)

İnsan, iman nuru ile bütün iman hakikatlerini bildiği gibi, kendi mahiyetini, vazifesini, kâinatın yaratılış hikmetini de bilir. Zira bütün bu hakikatler İlâhî kitaplarda yer almış ve peygamberler tarafından beşere ders verilmiştir. Burada ahiretin öncelikle nazara verilmesi şundan olsa gerektir:

İnsan aklı, vahyin nuru olmaksızın ahiret hakkında bir şey söyleyemez ve öldükten sonra da dirlemeyi çoğu zaman inkâr yoluna gider. Ölenlerin hiçliğe ve yokluğa gittiklerine, kendisinin de bu yolun yolcusu olduğuna inanan bir insandan her türlü yanlışlıklar, haksızlıklar ve zulümler beklenebilir.

Nübüvvetten feyiz alan bir mümin için ölüm hiçliğe atılmak değil, “saadet-i ebediyeye atlamak”tır. Batan güneş yokluğa gitmediği, ertesi sabah yeniden doğduğu gibi “ervah-ı âfilîn” yani ölümle bu dünya hayatından uful eden, ayrılan ruhlar da yokluğa gitmemekte, bu dünyadan daha güzel olan berzah âlemine geçmektedirler.

“Muhtelif basamaklı bir mi’rac-ı münevver” ifadesi cümlenin başında geçen “o uzun zaman-ı mazi” ifadesine bakmaktadır. Felsefe şakirtlerine zulümatlı görünen mazi âlemi, nübüvvetten feyz alan mümin kullar için “bir mi’rac-ı münevver”dir. Yani bir mümin, zamanın her basamağında, her anında manevî terakkisini sürdürür. Ve ölüm hadisesiyle beden kaydından kurtularak serbest kalır ve maziye göçmüş sevdikleriyle buluşmasıyla o kabir âlemi “bir nuristan” olur.

(1) bk. Sözler, Otuzuncu Söz, Birinci Maksat.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü

BENZER SORULAR

Yükleniyor...