"Cüzi İhtiyarî" ne demektir?

Cevap

Değerli Kardeşimiz;

Cüz-i İhtiyarî; ihtiyar etme ve seçme manasına gelir. İnsan iki şeyden birisine meylederek onu yapmayı ihtiyar eder ve diğerinden vazgeçer. Yani, cüz-i ihtiyarinin esası, meyillerdir. İnsanın fiilleri, meyillerinden doğar.

İhtiyarın cüz’i olması, bir anda ancak bir şeyi ihtiyar edebilmesi, birden fazla işi birlikte ihtiyar edememesi manasına gelir.

İnsan, kendi iradesine bırakılan işleri sırayla yaparken, bedenindeki yüz trilyon kadar hücrede sayısız faaliyetler birlikte görülüyor. Demek ki, insan bedeni, küllî bir irade ile tanzim ve idare edilmektedir.

İhtiyar ve irade kelimeleri birbiri yerinde kullanılmakla birlikte aralarında az da olsa bir fark vardır. İrade, insan ruhuna takılan sıfatlardan biridir. İnsan, gözüyle gördüğü, kulağıyla işittiği gibi, bu irade sıfatıyla da bir şeyi seçer ve ihtiyar eder. Yani esas olan iradedir, “ihtiyar etme” hâdisesi onunla gerçekleşir.

Cüz-i irade meleklerde de vardır; ama insandakinden çok farklıdır. Cebrail (as.) kendisine verilen bir İlâhî emrin gereğini iradesiyle yerine getirir. İlâhî bir emri başka meleklere yine iradesiyle tebliğ eder. Şu farkla ki, onda emrin zıddına hareket etme iradesi yoktur ve insan iradesinden bu yönüyle ayrılır.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü

SORULARLARİSALE 2024 ANKETİ
Bu içeriği faydalı buldunuz mu?
Yükleniyor...