Block title
Block content

Dinsiz felsefe ile dine hizmet eden felsefeyi izah eder misiniz?

 
Cevap

Değerli Kardeşimiz;

Menfi felsefe, aklı esas alıp vahye meydan okuyan, dine muarız bir yoldur. Müspet felsefe ise, vahye tabi, onun terbiye ve rehberliği ile hareket eden ve din ile barışık bir yoldur.

Menfi felsefe, kainata ve mevcudata mana-yı ismi ile bakar. Yani felsefeye göre kainat Allah’ın isim ve sıfatlarının talim edildiği bir mektep değil, kendi hesabına manasız ve sanatkarsız bir tesadüf yumağıdır.

Menfi felsefe, insana kendine itimadı ve benlik duygusuna kuvvet vermesini telkin eder. Kur’an ise, insana Allah’a itimat ve tevekkülü ve benlik davasından vazgeçmesini ders verir. Bunların muvazene ve mukayesesi Risale-i Nur'un çok yerlerinde geçiyor.

Menfi felsefe, insanı dünyanın adi ve süfli aruzlarına teşvik ederken, Kur’an, insanı müteal, yani aşkın alemlere teşvik eder.

Menfi felsefe insanın nefis ve hevasını serbest bırakırken, yani bunları tatmin için çabalarken, insandaki kalp, ruh, vicdan gibi ulvi hissiyatları mahkum ve mahpus ediyor. Kur’an ise, tam tersi nefis ve hevaya gem vurup ulvi olan kalp, ruh ve vicdan gibi hissiyatları tatmin eder.

Menfi felsefe, kainattaki bütün olayları manasız ve tesadüfi olarak değerlendirirken, Kur'an her şeyin dizgin ve terbiyesinin Allah’ın kudret elinde olduğunu ve hikmet ile hareket ettiğini gösterir.

Menfi felsefe, eşyanın dış yüzündeki sönük nakışlarını nazara verir. Kur’an, her şeyin içyüzünü ve Allah’ın isim ve sıfatlarına bakan noktasını nazara veriyor.

Menfi felsefe, kafa feneri hükmünde olan akla dayandığı için temeli güdüktür, eşyanın hakikatine nüfuz edemiyor. Kur’an ise, Allah’ın sonsuz ilminden süzülüp geldiği için, her şeyin özünü ve hakikatini kuşatmıştır ve muğlak bir nokta bırakmamıştır.

Felsefenin dine dahil olup itaat etmesi, aklın, vahyin terbiye ve riyasetine girmesi anlamındadır. Felsefe, yani akıl o zaman nurlu ve faydalı olur. Mesela akıl, fen ilimlerini vahyin iyi anlaşılmasında bir araç bir vesile yapar. İnsanlığın istirahati ve adaletin tesis edilmesinde yardımcı olan bütün müspet ilimler ve fenler müspet felsefeye dahildir.

Şöyle bir ölçü ile de meseleye bakabiliriz: Fen ve felsefe, iman ve kalbe hizmet ediyor ise iyi, nefis ve şeytana hizmet ediyor ise kötüdür. 

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editör

Paylaş

Yorumlar

Erdem93352
Dine hizmet eden felsefe hükümlerini ayetlere dayandırıyor. Dinsiz felsefe ise ayet mihengine göre değil akıl mihengine hükümlerini bina ediyor.
Yorum yapmak için Giriş Yapın ya da Üye olun.
BENZER SORULAR
Yükleniyor...