"Manzume-i şemsiye denilen, küremizle beraber on iki seyyare..." Manzume-i şemsiye küremizle beraber 12 olarak bildirilmektedir. Henüz daha 12 olduğu keşfedilmemiştir. Bunun izahını nasıl yapabiliriz?

Cevap

Değerli Kardeşimiz;

Bu derste Güneş sistemindeki harika nizam nazara verilmekle Allah’ın varlığı ve birliği ispat edilmektedir. Bu noktada gezegenlerin sayısının sekiz olmasıyla on iki olmasının bir farkı yoktur. Kaldı ki, ilim adamlarınca Güneş sistemi içerisinde çok sayıda gök cismi olduğu tespit edilmiş, ancak bunlardan sadece sekizinin gezegen olduğuna karar verilmiştir.

24 Ağustos 2006'da Uluslararası Astronomi Birliği (IAU), Plüton'u dışarıda bırakarak "gezegen" tabirinin tarifini değiştirdi. Plüton ile birlikte, Eris, Ceres, Haumea ve Makemake yeni 'cüce gezegen' tasnifi içerisinde tarif edildi. Cüce gezegenler, kütle çekimleri dairevî bir şekle sahip olmalarına kâfi gelen fakat yörüngeleri etrafındaki diğer cisimleri temizlemeye yetmeyen gök cisimleridir.(1)

Not: Bu beş cüce gezegen de gezegen olarak kabul edilseydi Güneş sistemindeki gezegen sayısı 13 olurdu.

Bu vesile ile Mesnevî-i Nuriye’de geçen çok ehemmiyetli bir kaideyi de yeniden hatırlayalım:

"Kavâid-i mukarreredendir ki, 'Mana-yı harfî, kasdî hükümlere mahkûm-u aleyh olamaz. Ve o mana-yı harfînin inceliklerine tetkikat yapılamaz. Fakat mana-yı ismî, sâdık, kâzib her hükme mahal olur.'." (Mesnevi-i Nuriye, Şule)

Kısaca arz edelim: Bir şeyden zatı için söz etmek mana-yı ismî, Allah’ın isim ve sıfatlarına ayine olması cihetiyle bahsetmek ise mana-yı harfîdir.

Tefsirlerde geçen bazı izahlar o zamanın fennî telakkisine göredir ve bu zamana ters düşebilir. Ancak, müfessirler kâinattaki bir hâdiseden söz ederken onun ilahi isim ve sıfatlara ayna olma cihetini esas aldıklarından, açıklamaları bugünün fennine tam uymasa da söz ettikleri hakikate zarar vermez. Bir misal verelim:

Dünyamızın Güneş'ten uzaklığı yaklaşık yüz elli milyon kilometredir. Bir zat dese ki, “Dünyadan kırk milyon kilometre uzakta olan Güneş'in, dünyamızı çok kolay ve muntazam çevirdiğine bakınız da Allah’ın kudretini ve hikmetini seyrediniz.” Bu ifadedeki rakamın yanlış olması verilen hükme zarar vermez. Ama bir astronomi âlimi ilmî bir kongrede dünyanın Güneş'ten bir milyon kilometre uzakta olduğunu söylese tekzip edilir, zira onun Güneş'ten söz etmesi mana-yı ismiyle olduğundan verdiği rakamın da hakikate tam mutabık olması gerekir.

1) Akwagyiram, Alexis (20 Ağustos 2005). "Farewell Pluto?". BBC News. 15 Şubat 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Mart 2006.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü

Bu içeriği faydalı buldunuz mu?

BENZER SORULAR

Yükleniyor...