"Masdar kisbimizdir; katil ünvanını da biz alırız. Hâsıl-ı bilmasdar, Hakkın mahlûkudur..." Mastarlar emr-i itibari midir?

Cevap

Değerli Kardeşimiz;

"Hülâsa: Âdetullahın cereyanı üzerine hâsıl-ı bilmasdarın vücudu, masdara mütevakkıftır. Masdarın esası ise meyelândır. Meyelân veya meyelândaki tasarruf mevcudattan değildir ki, bir müessire ihtiyacı olsun. Mâdum da değildir ki, hâsıl-ı bilmasdar gibi mevcut olan birşeyin vücuduna şart kılınmasına veya sevap ve ikaba sebep olmasına cevaz olmasın."(1)

"Hülâsa: Cenab-ı Hak, insanlara cüz-ü ihtiyarî vermekle, onları âlem-i ef'âle masdar yaptı."(2)

"Masdar kisbimizdir; kàtil ünvanını da biz alırız. Hâsıl-ı bilmasdar, Hakkın mahlûkudur. Mes'uliyeti işmam eden birşey, hâsıl-ı bilmasdardan müştak kılınmaz."(3)

Risale-i Nur'da geçen bu ifadelere göre, mastar emr-i itibaridir. Allah var ve var olmaya devam ettiği müddetçe, adem, yani yokluk diye bir şey asla olmayacaktır. Bu yüzden "mutlak yokluk" kavramını aklımızdan silmemiz icap eder. Üstelik emr-i itibarinin mahluk olmaması yok olduğu anlamına gelmez.

Masdar: Fiilin şahsa ve zamana bağlı olmayan şekli, fiil kökü. Okumak, yazmak, kitabet, kıraat, gibi.

Hasıl-ı bilmasdar: Hakiki müessirden hâsıl olan fiildir. Meselâ: Bir şeye vurmak, masdardır; o vurmaktan hâsıl olan ses çıkması, hâsıl-ı bilmasdardır. Tüfek atarak bir adamı öldürmekte tüfek atmak fiili, masdar, adamın ölmesi ve tüfekten ses çıkması da hâsıl-ı bilmasdardır.

Dipnotlar:

(1) bk. İşârâtü'l-İ'câz, Bakara Suresi 7. Ayet.

(2) bk. age., Bakara Sûresi, 26 ve 27. Ayetlerin Tefsiri.

(3) bk. Sözler, Yirmi Altıncı Söz.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü

BENZER SORULAR

Yükleniyor...