"Risale-i Nur’un adedi olan beş yüz kırk sekize (548) gayet cüz’î ve sırlı iki fark ile tevafuk noktasından işaret ettiği gibi remzî bir manasıyle tam bakıyor." İzah eder misiniz?
Değerli Kardeşimiz;
Arap alfabesindeki her bir harfin bir sayı değerine karşılık geldiği Ebced Sistemi, aynı zamanda Arap alfabesinin de ilk sıralamasıdır. Bu sisteme göre olan alfabe Peygamber Efendimiz (asm.) zamanında da kullanılmış, daha sonra Emevî Halifesi Abdülmelik bin Mervân zamanında bugünkü alfabetik düzen getirilmiştir.
Ebced, alfabedeki harflerin kolay hatırda kalması için eski dönemlerde geliştirilmiş bir formüldür. Bu sistemde bulunan sekiz kelimenin ilki “ebced” olduğu için bu isimle anılmıştır.
Ebced sistemindeki kelimeler şunlardır: ebced, hevvez, huttî, kelemen, sa’fez, karaşet, sehaz, dazığ. Bu kelimeler sırasıyla yirmi sekiz harfi içine almıştır.
Harflerin aldığı değerler şöyledir:
Elif: 1, Bâ: 2, Cim: 3, Dal: 4, He: 5, Vav: 6, Ze: 7, Ha: 8, Tı: 9, Yâ: 10, Kef: 20, Lâm: 30, Mim: 40, Nun: 50, Sin: 60, Ayn: 70, Fe: 80, Sad: 90, Kaf: 100 Rı: 200, Şın: 300, Te: 400, Se: 500 Hı: 600, Zel: 700, Dad: 800, Zı: 900, Gayn: 1000.
Tarih boyunca ebced harflerinin değişik sistemlere göre farklı şekillerde sayı değerleri ortaya çıkmış ve bunların birbirleriyle karşılaştırılması neticesinde de izah edilmesi güç, şaşırtıcı benzerlikler bulunmuştur. Ebced Sistemi İslâm dünyasında özellikle tasavvuf, astronomi, astroloji, edebiyat ve mimarî sahalarında kullanılmıştır.
Bediüzzaman Hazretleri, ebced hesabından ve cifir ilminden faydalanılarak âyet ve hadislerden işari mânâlar çıkarmanın makbul bir metot olduğuna dair İslâm âlimlerinden misaller vermiştir. Sikke-i Tasdik-i Gaybî’de, Hz. Ali (r.a.)’nin meşhur Celcelûtiye Kasidesinin ebced ve cifir hesabıyla yazıldığını, Cafer-i Sadık (r.a.) ve Muhyiddin-i Arabî gibi zâtların harflerin sırlarıyla ilgilendiklerini ve ebced hesabını mesleklerinde bir prensip olarak kabul ettiklerini yazar. Ayrıca edebiyatçılar arasında âdeta gelenek hâline geldiğini ve san’atı daha güzel göstermek için ebced hesabının kullanıldığını belirtir.
Dolayısıyla da sual konusu olan ayetin rakamları ile Risale-i Nur'un rakamları arasında ebced hesabına göre bir yakınlık olduğu nazara verilmektedir.
Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü