“Zâhirî ve bâtınî bütün duyguların ayrı ayrı âlemlere herbiri birer anahtar olmaları” ne demektir, izah eder misiniz?

Cevap

Değerli Kardeşimiz;

Zahirî duygularımız herkesin malumudur. İnsan bu duyguların her biriyle ayrı bir âlemle ilgi kurar. Görme duygusu bir anahtar olup insanı görünen madde âlemiyle buluşturur. Aynı şekilde işitme duygusu da sesler âlemine bir anahtar olur.

Bâtınî duygular hakkında çok değişik tasnifler yapılmıştır. Bunlardan çokça kullanılanı şu şekildedir: Akıl, hayal, hafıza, vehim ve hiss-i müşterek.

Akıl hikmetler ve mânâlar âlemini düşünmemize ve anlamamıza bir anahtar olur. Hayal ile insan ileri hedeflere istek duyar, onlar hakkında birtakım projeleri aklın önüne koyar. Hafıza kazanılan bilgilerin saklanma merkezidir. Vehim kuvvesi sayesinde insan hem bu fani dünyada ebedî kalacak gibi dünya işlerine çalışma hevesi elde eder, hem de Otuzuncu Söz’de genişçe izah edildiği gibi, kendisine emanet olarak verilen sıfatları bir mukayese unsuru olarak kullanıp İlâhî sıfatlar hakkında tefekkürde bulunur. Sonra, kendi varlığını ve her şeyi hakikî sahibine teslim eder.

Hiss-i müşterek bu duyguların birlikteliğini sağlayan bir his olarak biliniyor. Daha geniş bir bilgiye sahip değiliz.

Ayrı âlemlere anahtar olmanın bir ciheti de şöyle oluyor. İnsanın ruhu âlem-i ervahtan, hafızası levh-i mahfuzdan, hayali âlem-i misâlden haber veriyor.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü

Bu içeriği faydalı buldunuz mu?

BENZER SORULAR

Yükleniyor...