"Bir sultan gibi bütün kâinatın duâlarını kendi duâmızın içine almamız" ne anlama gelmektedir?

Cevap

Değerli Kardeşimiz;

İnsan duyguları, cihazları, hissiyatları ve latifeleriyle çok câmi’ ve küllî bir istidada sahip olduğu için, bütün kâinat ile alakadar bir vaziyette yaratılmıştır. Kâinatın umumunu ihata edecek his ve duygulara sahiptir.

İnsan, Üstadımızın ifadesiyle, “kâinat ağacının en son ve en cem’iyetli” meyvesidir. Bu meyve aynı zamanda arzın da halifesidir. İnsan; niyetini, himmetini, ibâdetini ve duâsını küllî mânada yapma istidadına sahiptir.

Üstad Hazretleri, namaz kılan bir mü’minin “iyyakena’büdü” yâni “yalnız sana ibâdet ederiz” derken, “bütün mü’minleri, her biri hususî bir ibâdetle meşgul olan bütün varlık âlemini ve yine her biri kendisine verilen vazifeyi yapmakla Rabbine ibâdette bulunan bütün organlarını ve hücrelerini” kastedebileceğine işaret eder.

Bir başka dersinde de insanın küllî şükür yapmasını şöyle ifade eder:

“Eğer desen: 'Şu küllî hadsiz nimetlere karşı, nasıl şu mahdut ve cüz'î şükrümle mukabele edebilirim?'"

"Elcevap: Küllî bir niyetle, hadsiz bir îtikad ile. Meselâ, nasıl ki bir adam beş kuruş kıymetinde bir hediye ile bir padişahın huzuruna girer ve görür ki, herbiri milyonlara değer hediyeler, makbul adamlardan gelmiş, orada dizilmiş. Onun kalbine gelir, 'Benim hediyem hiçtir, ne yapayım.' Birden der: 'Ey seyyidim! Bütün şu kıymettar hediyeleri kendi nâmıma sana takdim ediyorum. Çünkü, sen onlara lâyıksın. Eğer benim iktidarım olsaydı, bunların bir mislini sana hediye ederdim.' " (1)

Aynı mâna, duâ için de geçerlidir. İnsan hem kendinin, hem de bütün varlıkların ihtiyaçlarını dergâh-ı İlâhiyyeye arz etme istidadına sahiptir. “İyyakenestein” yâni “yalnız senden yardımdileriz” diyerek bu ihtiyaçlar manzumesini Rabbine takdim eder ve O’nun ihsanını taleb eder. Böyle yapan bir kul “bir abd-i küllî ve bir vekil-i umumî” olma makamına ermiş demektir. Bu ise büyük bir derecedir ve manevî bir sultanlıktır. “İman insanı insan eder, belki insanı sultan eder.” hakikatinin bir yönü de bu küllî duâdır.

(1) bk. Sözler, Yirmi Dördüncü Söz, Beşinci Dal.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü

BENZER SORULAR

Yükleniyor...