"Evet, bir Kadîr ki, şu âlem, bütün güneşleri, yıldızları, avâlimi, zerrâtı, cevâhiri, nihayetsiz lisanlarla Onun azametine ve kudretine şehadet eder." Kudret ve azametin farkına da temas ederek burayı izah eder misiniz?

Cevap

Değerli Kardeşimiz;

Bu ifade ve devamında nazara verilen hakikatlerin bir önceki mesele ile yakın alâkası vardır. Yani, insan “dünyanın öldükten sonra âhiret suretinde dirileceği”ni, bütün insanların bir anda mahşer meydanına çıkacaklarını, cennet ve cehennemdeki akıl almaz İlâhî icraatları düşünürken kendi ilmini, iradesini ve kudretini esas almayacak, hakikatleri “bütün güneşleri, yıldızları, avâlimi, zerrâtı, cevâhiri, nihayetsiz lisanlarla O’nun azametine ve kudretine şehadet” eden Allah’ın sonsuz sıfatlarına nisbeten değerlendirecektir.

İnsan, şu muhteşem güneşin dünyadan bir milyon üç yüz bin defa büyük olduğunu, dünyamızla birlikte bütün gezegerleri kolayca çevirdiğini düşünecek, bunun yanında kendi bedeninin dünya üzerinde küçük bir nokta kadar kaldığını, kuvvetinin de bir o kadar az ve zayıf olduğunu bilecek ve haşri getirecek Zât'ın böyle nice güneşleri, yıldızları ve âlemleri kolayca yaratıp idare ettiğini düşünerek meseleyi bu sonsuz kudret açısından değerlendirecektir.

Avâlim denilince çok geniş bir tablo karşımıza çıkar. Üç milyondan fazla olduğu söylenen hayvan türlerinin her biri ayrı bir âlemdir ve sayısız fertleri vardır; insanlar bu canlılar âleminden sadece biridir. Buna bitkiler âlemini, cansızlar âlemini, melekler âlemini, âhiret âlemini ve daha bilemediğimiz nice âlemleri de dâhil ettiğimizde, bunların tümünü yaratan ve birlikte idare eden o sonsuz kudret için, bütün insanları bir sayha ile diriltip mahşer meydanına çıkarmanın son derece kolay olduğunu rahatlıkla anlar ve iman ederiz.

Azamet; büyüklük ve yücelik mânasınadır; zıddı hakir olmaktır. Kudret ise güç ve kuvvet ifade eder, zıddı acizliktir.

Allah’ın Zât’ını idrakten aciz olduğumuza göre, azamet denilince O’nun sıfatlarının sonsuz ve mutlak oluşunu, kemalinin hiçbir aklın idrak edemeyeceği kadar büyük ve yüce olduğunu anlamak gerekir.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü

Bu içeriği faydalı buldunuz mu?

BENZER SORULAR

Yükleniyor...