"Lezaizin zevaliyle vukua gelen hususi ve mukayyet ademlerden, adem-i mutlakın elim elemleri her dakikada hissediliyor." Hususi ve mukayyet ademlerden maksat nedir, izah eder misiniz?

Değerli Kardeşimiz;

"Dünyasının akıbetini küfür saikasıyla adem-i mutlak olduğunu tevehhüm eden adam için de terk-i lezaiz evladır. Çünkü o lezâizin zevaliyle vukua gelen hususi ve mukayyed ademlerden, adem-i mutlakın elim elemleri her dakikada hissediliyor. Bu gibi lezzetler o elemlere galebe edemez." (Mesnevi-i Nuriye, Habbe)

Ehli iman mutlak yokluğu kabul etmez. Çünkü Allah'ın varlığı daimî ve ebedi olduğu için, onun varlığıyla her şeyin varlığı ebedî devam edecektir. Lakin ehl-i küfür, Allah'ın varlığını kabul etmediği için, varlığı da geçici görüp yokluğa mahkûm görüyor. İşte bu inançsızların nazarında bütün varlık âlemi, yokluğa gitmeye aday birer eşya hükmündedir.

Üstad'ımızın "hususî ve mukayyed ademlerden, adem-i mutlakın elîm elemleri her dakikada hissediliyor." ifadesinde şöyle bir ders vardır ki, böyle ehli küfrün nazarında varlık mutlak yokluğa düşeceği gibi, her bir lezzet de geri dönüşsüz bir yokluğa düşeceğinden kalbini ciddi acıtmaya vesile olmaktadır. Bu nedenle Üstad'ımız bu paragrafta "Size lezzet veren bu şeyler ebediyen kaybolacağı için, size lezzetinden daha fazla elem vermektedir. Bu nedenle bunları terk etmeniz lazım." diyerek, daha fazla eziyet çekmemelerini tavsiye ediyor.

Netice, ehl-i küfür için her şey yok olacağından eziyet verdiği gibi, küçük ve ehemmiyetsiz lezzetlerin bitmesi bile, insana ebedî yokluğu hatıra getirdiği için ondan da uzak durulması tavsiye ediliyor.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü