"Melâike" ve "ruhanî" kavramlarının farkını izah eder misiniz?

Cevap

Değerli Kardeşimiz;

Cismanî olmayan şeylerin tümüne ruhanî denilir. Melekler de ruhani varlıklardandır, ama ruhani olmak sadece meleklere mahsus değildir. Cinler de ölen bütün canlıların ruhları da bu gruba girer.

Bununla birlikte insan, hayvan, cin ve meleklerden başka ruhani dediğimiz, tefekkür ve ibadet için halk edilmiş farklı mahiyette varlıklar da mevcuttur. Üstadımızın bu konudaki birkaç değerlendirmesini aşağıda vermeye çalışacağız:

"Hakikat ve hikmet ister ki, zemin gibi semâvâtın da kendine münasip sekeneleri bulunsun. Lisan-ı şer’îde, o ecnâs-ı muhtelifeye 'melâike ve ruhaniyat' tesmiye edilir."(1)

"... Elbette, o Kadîr-i Hakîm, bu kusursuz kudretiyle, bu noksansız hikmetiyle, nur gibi, esir gibi, ruha yakın ve münasip olan sair seyyâlât-ı lâtife maddeleri ihmal edip hayatsız bırakmaz, câmid bırakmaz, şuursuz bırakmaz. Belki, madde-i nurdan, hattâ zulmetten, hattâ esir maddesinden, hattâ mânâlardan, hattâ havadan, hattâ kelimelerden zîhayat, zîşuuru kesretle halk eder ki, hayvânâtın pek çok muhtelif ecnasları gibi pek çok muhtelif ruhanî mahlûkları, o seyyâlât-ı lâtife maddelerinden halk eder. Onların bir kısmı melâike, bir kısmı da ruhanî ve cin ecnaslarıdır."(2)

Ruhaniyat için, özellikle hayvanların bedenlerini kullanıp bu şehadet aleminden istifade ettikleri ifade edilir:

"Hem denilebilir: Bir kısım hayattar ecsam, bir hadis-i şerifte 'Ehl-i Cennet ruhları, berzah âleminde yeşil kuşların cevflerine girerler ve cennette gezerler.' diye işaret ettiği, 'tuyurun hudrun' tesmiye edilen cennet kuşlarından tut, tâ sineklere kadar, bir cins ervâhın tayyareleridir. Onlar, bunların içine emr-i Hakla girerler, âlem-i cismaniyâtı seyredip, o hayattar cesetlerdeki göz, kulak gibi duygularıyla, âlem-i cismanîdeki mu’cizât-ı fıtratı temâşâ ediyorlar, tesbihat-ı mahsusalarını eda ediyorlar."(3)

Dipnotlar:

(1) bk. Sözler, On Beşinci Söz.
(2) bk. age., Yirmi Dokuzuncu Söz, Birinci Maksat.
(3) bk. age. Mukaddime.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü

Bu içeriği faydalı buldunuz mu?

BENZER SORULAR

Yükleniyor...