"Alamet" ve "Muktazi" ne demektir?
Cevap
Değerli Kardeşimiz;
"Alamet"; iz, işaret, nişan gibi manalara geliyor.
"Muktazi"; çok açık bir şekilde, bir şeyin çok lüzumlu ve zaruri olma halidir.
Bir hususun ve bir hakikatin herkes tarafından anlaşılması "muktazi" olurken, bir durumun izlerini, işaretlerini, nişanlarını akıl ve mantık yürütme ile idrak edilmesi de "alamettir."
Yani alamet, muktaziye göre biraz daha üstü kapalı, biraz daha akıl ve mantık yürütme ile anlaşılacak bir husustur.
Her ikisi de vahdetin delilleridir; ama birisi çok bariz ve elzem, diğeri ise kapalı, işari ve remzidir...
Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü
Yorumlar
Dai: Kelime olarak sebep, muktazi yani; gerekli hale getirmek demektir. Meselâ, yemek yemek, iştihadan gelen bir lezzet, bir iştiyaktır. Onu yemeğe sevk eder. Buna dai denir. İnsanı maksada ve gayeye sevk eden sebep ve vasıtalara da "dai"denir.
Muktazi: Kelime olarak lâzım gelme, gerekme gibi manalara gelir. Dai ile eş anlamlıdır.
Muktazi ve dai; sebep ile sonuç arasındaki gereklilik bağıdır. İlle-i gaiye ise; sonuç ve neticedir. Bir başka ifade ile dai ve muktazi, elde etme gereksinimidir; ille-i gaiye ise, elde edilmek istenen netice ve maksattır.