Şu saray-ı âlemin Sâni-i Zülcelâlinin, o saray içinde istihdam ettiği dört kısım amelenin özelliklerini ana hatlarıyla açıklar mısınız?

Cevap

Değerli Kardeşimiz;

Birinci Kısım: Nebatât ve cemadat.

Bunlar ne kendilerini tanırlar, ne de vazifelerini bilirler. Şuurları, ruhları ve iradeleri yoktur. Bunlar, hikmetli bir cümlenin yazılmasında vazife alan kalem yahut mürekkep hükmündedirler.

İkinci Kısım: Hayvanât.

Bunlar da yaptıkları küllî hizmetlerin farkında değillerdir. Bu yönleriyle birinci gruba benzerler. Ancak, bunlar hayat ve hissiyat sahibi oldukları için, yaptıkları hizmetlere karşılık İlâhî bir lütuf olarak bu dünya hayatında birtakım zevkleri tadarlar; yeme, içme, uçma, yüzme gibi...

Üçüncü Kısım: İnsanlar.

Bunlar dünya nimetlerinden, hayvanlardan çok ileri derecede faydalanmakta ve muhtelif zevkleri tatmaktadırlar. Şu var ki, insana cüz’î irade verildiği ve kendisine ihsan edilen maddî ve manevî sermayesini kullanmakta serbest bırakıldığı için, yaptığı işte nefsine de bir pay verir, onunla övünüp iftihar eder.

İnsan, yeryüzünün halifesi olduğundan canlılarda tasarruf edebilmekte, onlardan bir kısmını emrinde çalıştırmakta, yünlerinden, etlerinden, sütlerinden, güç ve kuvvetlerinden istifade etmektedir. Bütün bunların, ona büyük bir şükür kapısı açması gerekirken, çoğu insanlar iradelerini yanlış kullanarak bu ihsanları kendi nefislerine isnad etmekte ve Üstadımızın ifadesiyle “şükürden şirke” düşmektedir.

Dördüncü Kısım: Melekler.

Nurdan yaratılmış olan bu mübarek mahlûklar da insanlar gibi irade sahibidirler. Ancak, onların iradeleri İlâhî emirleri dinlemek, kabul etmek ve aynen uygulamakta iş görür. Nefisleri namına, şahsî arzu ve görüşleriyle bir şey irade etmeleri söz konusu değildir. Güneşe gecenin girememesi gibi, onlara da -yaratılışları itibariyle- günah ve isyan yanaşamaz.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü

Bu içeriği faydalı buldunuz mu?

BENZER SORULAR

Yükleniyor...