"On Birinci Söz'de, mahiyet-i insaniyenin ve mahiyet-i insaniyedeki enaniyetin, mana-yı harfî cihetiyle ne kadar hassas bir mizan ve doğru bir mikyas..." devamıyla izah eder misiniz?

Cevap

Değerli Kardeşimiz;

"On Birinci Söz'de, mahiyet-i insaniyenin ve mahiyet-i insaniyedeki enaniyetin, mana-yı harfî cihetiyle ne kadar hassas bir mizan ve doğru bir mikyas ve muhit bir fihriste ve mükemmel bir harita ve cami’ bir ayna ve kâinata güzel bir takvim, bir ruzname olduğu, gayet kati bir surette tafsil edilmiştir." (Sözler, Otuzuncu Söz, Birinci Maksat)

Hassas bir mizan ve doğru bir mikyas:

İnsan kendi sıfatlarını ve şuunatını bir mizan ve mikyas olarak kullanmakla, ilahi sıfatları ve şuunatı bir derece anlayabilir. Mesela, insan cüz’î kuvvetini mizan olarak kullanmakla atomdaki kuvvetten, Güneş'in cazibesine kadar bütün kuvvetleri bilir. Ve "Mahlûkatına bu kuvvetleri ihsan eden Allah, elbette sonsuz bir kudret sahibidir." diyerek ilahi kudrete iman eder.

Muhit bir fihriste ve mükemmel bir harita:

Bir Nur dersinde "Âlemde ne varsa numunesi mahiyet-i insaniyede vardır." buyrulur ve insanın hafızası levh-i mahfuzun, kanı akarsuların, kemikleri taşların, etleri toprak tabakasının birer küçük misali ve numunesi olarak nazara verilir. İnsan bu haliyle bütün bu âlemlere bir fihriste yahut bir harita gibidir. Kâinat ağacının meyvesi olan insan, kendindeki bu küçük numuneleri doğru değerlendirmekle kâinat ağacındaki büyük tecellilere intikal eder ve "İnsanı yaratan ancak bütün âlemleri yaratandır." hakikatine varır.

Bu hakikatin birçok yan dalları da vardır:

İnsana hayat veren, bütün varlıkları hayatlandırandır; insanı rızıklandıran, bütün bitkileri ve hayvanları rızıklandırandır; insanın maliki, bütün mülkün de malikidir, gibi.

Câmi’ bir ayna:

Her varlık Allah’ın isim ve sıfatlarını göstermek ve bildirmek cihetiyle onlara ayna olmuş olur. İnsanda bütün esma tecelli ettiği için en cami’ ayna da odur.

Kâinata güzel bir takvim, bir ruzname:

Ruzname de takvim demektir ve burada “kâinata küçük bir numune, bir fihriste ve bir harita olma” manalarını ifade eder.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü

Bu içeriği faydalı buldunuz mu?

BENZER SORULAR

Yükleniyor...