"Demek, iman, şu remizde beyan edilen hakikat-i âliye-i nefsül emriyenin ünvanıdır ve iman ile ondan istifade edebilir." cümlesini izah eder misiniz?

Değerli Kardeşimiz;

"İşte, şu remizden, imanın azamet-i envarına bak ve dalaletin dehşetli zulümatını gör. Demek, iman, şu remizde beyan edilen hakikat-i âliye-i nefsül emriyenin ünvanıdır ve iman ile ondan istifade edebilir. Eğer iman olmazsa: Nasıl ki kör, sağır, dilsiz, akılsız adama her şey madumdur; öyle de imansıza her şey madumdur, zulümatlıdır." (Mektubat, Yirmi Dördüncü Mektup, Birinci Makam.)

Tahkikî iman, kâinatı ışıklandıran bir lamba, hadiselerin sırrını açan bir anahtar, eşyanın içyüzünü gösteren bir vasıta gibidir. Küfür ve inkâr ise, imanın tam bir zıddı olarak kâinatı karanlığa gömen, hadiseleri daha karmaşık hâle getiren ve eşyanın önünde kesif bir perde gibidir.

İmansızlık elektriğin kesilip bütün bir şehrin karanlığa gömülmesi gibi iken, iman ise elektrik ile bütün şehrin aydınlanması gibidir. İman Allah ile kul arasında bir intisab iken, küfür o intisabın kesilmesidir.

İman, varlığın hakikatini insana gösteren bir nur ve bir ışıktır. Şayet iman nuru ve ışığı insanın hadiselere bakışında rehber olmazsa, hadiselerin manasını ve hakikatini kavrayamaz. İnkâr ve küfür nazarında ise ölüm, bir yokluktur. Zamanın akıp gitmesi, varlıkları yokluk derelerine yuvarlayan dehşetli bir sel gibidir. Geçmiş zaman, varlıkların yokluk mezarlığı hükmündedir. Gelecek zaman ise karanlık ve insanın başına hangi musibetleri getireceği bilinmeyen bir endişe noktasıdır.

İman nuru ile bakan bir Müslümanın nazarında ölüm; saadet-i ebediyenin başlangıcı, daimî bir memlekete açılan bir kapı hükmündedir.

Küfür gözlüğü ile bakıldığında kabir; yılan ve akreplerin olduğu karanlık bir kuyu iken, imanın nuru ile bakıldığı zaman ise, bütün dost ve ahbapların buluştuğu bir mekân, ebedî âleme açılan bir kapı ve cennet bahçelerinden bir bahçedir. Evet, sadece iman ile kâinatın, insanın ve mevcudatın mahiyetinin ne olduğu izah edilebilir. İnsanın nereden geldiği, burada işinin ne olduğu, nereye gideceği ve gideceği yerde kendisinden ne isteneceği ile alakalı ve felsefe ile anlaşılamayacak bütün meseleler ancak iman ışığı ile aydınlanır.

“... Eğer iman olmazsa: Nasıl ki kör, sağır, dilsiz, akılsız adama her şey mâdumdur; öyle de imansıza her şey madumdur, zulümatlıdır.”

İfadesi de meseleyi çok güzel bir şekilde hülasa etmektedir.

Aynı şekilde imanlının nazarında geçmiş, yokluk kuyusu değildir. Hiçbir mahluk varlıktan sonra ebedî hiçliğe gitmiyor. Gelecek ise, karanlık ve insana endişe veren bir nokta değil, tam aksine vazifesini bekleyen ve varlık âlemine çıkmayı bekleyen plan ve programlarla doludur. İşte imanın nuru ve bakış açısı, eşya ve hadiselerin hakikat-i hâlini ve mahiyetini, insanın nazarına böyle takdim ediyor.

Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü