Sorularla Risale
Sitedeki Yazıları
"İkinci varta ve çare-i necat: Bu dahi iki meseledir." deniliyor, fakat ikinci mesele görünmüyor. Bilgi verir misiniz?
"Dünyaya ve kâinata ve âhirete ve asırlara bakan îmanî ve kudsî ve âmm ve muhit olan mes'eleleri nefy ve inkâr etmektir. Bu nefiy ise hiçbir cihetle isbat edilmez." İzah eder misiniz?
"Azamet ve kibriya ve nihayetsizlik noktasında, ya gaflete veya mâsiyete veya maddiyata dalmak sebebiyle darlaşan akıllar, azametli meseleleri ihata edemediklerinden,.." İzah eder misiniz?
"Azamet ve kibriya lüzumlu bir perdedir." İzah eder misiniz?
"Azamet gömleğim, Kibriyâ ise kaftanımdır. Bir kimse bunları benden soyup almaya kalkışırsa, ona azab ederim." Hadis-i şerifi Risalelerde nasıl geçiyor, Cenab-ı Allah'tan soyup almak ne demektir?
Kabul-ü adem grubu, inkarlarını neden yaymak istiyor? Üstad, kâfirlerin Allah'a düşman olduklarını söylüyor; sebebi bu mudur?
"Küfrün mahiyeti bir inkârdır, bir cehildir, bir nefiydir. Sureten isbat ve vücudi görülse de manası ademdir, nefiydir." İzah eder misiniz?
"Kendine mahsus yanlış bir tasdik ve bâtıl bir itikat..." Hindu ve Budistlerin neden iman etmediklerini araştırmak caiz mi ve onlara acımak vesvese olabilir mi?
"İman ise ilimdir, vücudîdir, ispattır, hükümdür. Her bir menfî meselesi dahi, bir müspet hakikatın ünvanı ve perdesidir." İzah eder misiniz?
"Hakaik-ı imaniyeyi ilmelyakîn, aynelyakîn, hatta hakkalyakîn sûretinde keşf"i açar mısınız?
"Acaba yerde iken Arş-ı Âzamı temaşa eden, harika bir deha-yı kudsî sahibi olan..." Arş-ı Âzamı temaşaya, hakaik-ı imaniyeyi keşfetmeye misal var mı? Üstad da bu makamda mıdır?
"Hususi olmayan ve has bir yere bakmayan bir nefiy ispat edilmez." cümlesini izah eder misiniz?
"Hususi olmayan ve has bir yere bakmayan bir nefiy ispat edilmez." Buna binaen imanın altı rüknü inkar edilemez, çünkü umum kâinata bakar. Burayı nasıl anlayabiliriz?
"İki adam rüyada lezaizin envaına cami bir bahçede geziyorlar. Biri rüya olduğunu bilir, ehemmiyet vermez. Diğeri ise yakaza bilir, hakiki mütelezziz olur..." İzah eder misiniz?
"İşte, ey ehl-i iman! İhtiraslarınızdan ve husumetkârane tarafgirliklerinizden, kuvvetiniz hiçe iner; az bir kuvvetle ezilebilirsiniz." İzah eder misiniz?
"Evet, şu kâinatın keyfiyatı, onların vücutlarını gösteriyor." Keyfiyat burada hangi manada kullanılmış, izah eder misiniz?
"Hz. Musa (as)'nın şecere-i meşhuresi..." ifadesi ne anlama gelmektedir, hangi ağaçtan bahsediliyor?
"Haşri inkâr eden adam! Ağaçlara bak. Kışta ölmüş kemikler gibi hadsiz ağaçları baharda dirilten..." Ağaçların kışın ölmediğini biliyoruz, buradaki kasıt nedir?
"Hem size yeşil ağaçtan ateş çıkaran bir Zat, çürümüş kemiğe hayat verebilir." İzah eder misiniz, yeşil ağaç hakkında bilgi var mı?
"Demek beş cümleyi bir cümlede icmal edip îcaz ettiği halde vuzuhu ihlal etmemiş, fehmi işkâl etmemiş." İzah eder misiniz?
"Fakat, ne yapayım, makam kaldırmıyor. Başka vakte talik edip o kapıyı şimdi açmıyorum." Makamın kaldırmamasını nasıl anlayabiliriz?
"Şu ayet, hafîyi izhar, zahirîyi ihfa ederek gayet güzel bir îcaz yapmış." cümlesini ve "Göklerin ve yerin yaratılışı ile dillerinizin ve ..." (Rum, 30/22) ayetini izah eder misiniz?
"Mademki en ziyade intizamdan uzak ve tesadüfün karışmasına maruz olan fertlerin simalarındaki teşahhusatta hayret verici..." İzah eder misiniz?
"Kur’an Fatiha’da, Fatiha dahi Besmelede münderiç olduğuna ehl-i keşif müttefiktirler." cümlesini izah eder misiniz?
"Ahiretin birinci menzili olan kabirden, sonra berzahtan, haşirden, köprüden tut, ta cennete, ta saadet-i ebediyeye kadar..." Ebedî saadet neden cennetten sonra ve ayıca zikredilmiş?
"Bütün semavatı bir kabzasında tutmasına kadar..." ifadesine binaen; "Allah dilemedikçe siz hiçbir şey dileyemezsiniz." ayeti ile cüz’i ihtiyari nasıl örtüşüyor?
"Sıfatın delaletinde şek var; imanın vücudunda da yakin var. Şek ise yakinin hükmünü izale etmez. Tekfire çabuk cüret edenler düşünsünler!" İzah eder misiniz?
Kur'an-ı Kerim'in lafzındaki camiiyeti, manasındaki camiiyeti, ilmindeki camiiyeti, mebahisindeki camiiyeti ne demektir?
"Daire-i mümkinatın hakiki hikmetini ve daire-i vücubun ulum-u hakikiyesini ve daire-i ahiretin maarif-i gamızasını, o denizinden muntazaman ve kesretle akıtıyor." İzah eder misiniz?
"Elmanın yüzünde bulunan sikke-i fıtrat ve hatem-i hikmet ve turra-i samediyet ve mühr-ü rahmet, bütün elmalarda..." Buradaki tabirlerin ve birlikte kullanımlarının izahını yapar mısınız?
"Maaş ve ihsan-ı şahanesini kabul etmedim, reddettim. Hata ettim." Üstad buna neden cinayet diyor, Abdülhamid Han ile burada aralarında ne yaşanmış?
"Kur’an sözü mutlak bırakır, ta âmm olsun. Hazfeder, ta çok manaları ifade etsin. Kısa keser, ta herkesin hissesi bulunsun." İzah eder misiniz?
Yirmi Beşinci Söz, İkinci Lem’ada manasındaki camiiyet-i harika, Üçüncü Lem’ada ise ilmindeki harika nazara veriliyor. Mana ile ilim aynı değil midir?
"Allah bir ism-i cami’ olduğundan, esma-i hüsna adedince tevhidler, içinde bulunur." İzah eder misiniz?
"Hayat-ı içtimaiye-i beşeriyeyi zîr ü zeber eden düşmanlık ve adavet, her şeyden ziyade nefrete ve adavete ve ondan çekilmeye müstahak ve çirkin ve muzır bir sıfattır." İzah eder misiniz?
"Hareket harareti, hararet kuvveti, kuvvet cazibeyi zahiren tevlit eder gibi bir âdet-i İlahiye, bir kanun-u Rabbanidir." cümlesini açıklar mısınız?
Dağların tarak gibi; gazat-ı muzırrayı tersip edip havayı tasfiye etmesini açar mısınız?
"Hayat-ı ebediyenin üssü’l-esası ve anahtarı olan iman-ı billâh ve mârifetullah ve vesilelerinden başka olan şeyler ve kemâlâtlar o insana nisbeten aşağıdır." İzah eder misiniz?
Yedinci Şua'nın mukaddime bölümünü izah eder misiniz? Üstad neden ispatı ve nefyi açıklıyor?
"Hatta her bir harfin, hatta bazen bir sükûtun çok vücuhu bulunuyor." cümlesini açıklar mısınız?
"Umum mertebeler üstüne gelerek, o mertebelere çıkanları irşad ederek,.." Umum mertebeler üstüne gelmesi ne demektir? O mertebelere çıkmak derken, iman mertebeleri mi kastediliyor?
"Evet, Kur’an-ı Mu’cizü’l-Beyan çok hakaik-i gamızayı,.. Basitane ve zahirane söylüyor, ders veriyor." Basitane söylemek ne demektir?
"Çünkü onlar kendi nefislerine hile ederler, kendilerine zarar ederler. Ve onların fenalıkta muvaffakiyetleri muvakkattir ve istidraçtır, bir mekr-i ilahidir." İzah eder misiniz?
"Ve onların fenalıkta muvaffakiyetleri muvakkattir ve istidraçtır, bir mekr-i İlahidir." Burada geçen "istidraç" ile "mekr-i İlahi" arasındaki farkı izah eder misiniz?
"Hükema-yı dalle" hakkında bilgi verir misiniz? Bunlar hangi düşünce ekolleri oluyor?
Allah'ı inkâr etmeyen maddiyyûn kimlerdir; "muattıla" ne demektir?
"Akılsız feylesoflar" tabiri hakkında bilgi verir misiniz? Bu ifade hangi felsefe ekolleri için geçerlidir?
"Beyan-ı Kur’an’dan sonra beyan olamaz ve hacet kalmaz." İzah eder misiniz?
"Hem madem sekiz mertebe aczinizi anladınız..." derken, hangi sekiz mertebeden bahsediliyor?
Ordu misalinde ikinci defa toplanmanın daha kolay olduğu izahında merak edilen husus; zerreler birbirini tanıyor mu?