Sorularla Risale
Sitedeki Yazıları
"İşte, ey bedevî göçerler ve ey inkılâp softaları!" Burada ne kastediliyor?
"Biz, gayr-ı tabiî ve tembelliğe müsait ve gururu okşayan imaret maişetine el atıp belâmızı bulduk." cümlesini izah eder misiniz?
"Sen evini tâmir için tahrip eylediğin vakit, başkası sirkat için delerse, bir cihetten sana muâvenet etmiş olur. Fakat, tâmirde ihtiyatlı bulun!" İzah eder misiniz?
"Birinci âyette olan istiâre-i bedia o derece hararetlidir ki, buz gibi olan cümudu eritir. Ve bulut gibi zahir perdesini berk gibi yırtar." İzah eder misiniz?
"Hem de âdât-ı müstemirredendir ki, kitab-ı vahidde ulûm-u kesire tezahüm eder." cümlesini izah eder misiniz?
"Saadet-saray-ı kemâlâtta, o kanuna tatbik-i hareket etmek gerektir." cümlesini izah eder misiniz?
"Hem bir fasid delili iptal edip çürütmek isteyen adam, sahih bir delil ile hak olan neticeyi tesbit ettikten sonra etsin. Aksi halde düşünmeden ifsad etmiş olur." Örnekle izah eder misiniz?
"Bu mimsiz medeniyette görmediğim hürriyet-i fikir ve serbesti-i kelâm ve hüsn-ü niyet ve selâmet-i kalb, şarkî Anadolu’nun dağlarında tam mânâsıyla hükümfermadır." İzah eder misiniz?
"Hem de benden daha divane zabtiye nâzırıdır. Zîrâ benden daha hadîddir." İzah eder misiniz?
"Hükûmete hücum edenlerin, bazıları 'Haydo, Haydo' derlerdi. Bazıları 'Haydar Ağa, Haydar Ağa' derlerdi; ben 'Haydar' derdim. Şimdi de 'Haydar' diyorum." İzah eder misiniz?
"Zaman, size sille vurmakla, o ihtilâf ve keşmekeşi atacaktır. Nâmusunuzu isterseniz, tokat yemeden (kendiniz) atınız." İzah eder misiniz?
"Sonra ıslah-ı hâl etmez isek, dünya kadar bizi muahaze etsinler; kabahat, hükûmet-i zalimenindir. Bizim de olsa, Güneş garbdan tulû' etmediğinden tövbenin kapısı açıktır." İzah eder misiniz?
"Ehven-i şerri ihtiyar, adalet-i izafiyedir. Ücaletü'r-rakib gibi yapılmasın, ta adalet-i hakikiyeye istidat peyda olsun." İzah eder misiniz?
"Zîrâ hâlavet-i hâkimiyetle sarhoş olur. Şimdi veya ileride kulüplerin mesleği gibi..." İzah eder misiniz?
"Bizim Kürdler maarifi kılıçlarının hutut-u cevherinden öğrenmişler." cümlesini izah eder misiniz?
"Nasıl ki az ihmal ile tevâif-i mülûk temelleri atılmakta ve on üç asır evvel ölmüş olan asabiyet-i cahiliyeyi ihyâ ile fitne ikaz olunmaktadır. Ve oldu gördük..." İhmal edilen ve görülen nedir?
"Ene, hem de nefs-i emmare, kibriyle kırılır, gururuyla sönüyor." Ene, kibir ile nasıl kırılıyor, izah eder misiniz?
"Tehevvüskârî, nâzvârî, itabvârî dua olmaz. Muhalî ya muhalvârî, nizam u hikmete uymaz umuru istemek olmaz." İzah eder misiniz?
"İfrata müstaid olanlar tefrite de kabil oluyor." Ne demektir, somut örnekle izah eder misiniz?
"Ehl-i medaris, meyus olmayınız. Şimdi ilim ve fen hâkimdir. Her nev’iyle teâli edilecek, en âlâsı en âlî tabakaya çıkacak." İzah eder misiniz?
"Asya medeniyetinin galebesine kuvvetli bir medar, bir delil hükmündedir. Ve az vakitte galebe edecektir." İzah eder misiniz, “az vakit” ifadesini nasıl anlayabiliriz?
"Evet, Kur’ân gösterir ki, şu mevcudat-ı seyyale, Hâlık-ı Zülcelâlin esmâ-i hüsnâsının âyineleri ve kalem-i kudretinin elvah-ı mütehavvilesidir..." Devamıyla izah eder misiniz?
"İbadetlerde rekabet edilmemelidir. Olduğu takdirde ihlâsı kaybolur." ifadesini “hayırda yarışmak” konulu âyet ve hadislerle nasıl bağdaştırabiliriz?
"İstanbul’u düşündükçe, iki karış kadar dili uzanmış, sair âzâsı neşvünemâdan mahrum kalmış ihtiyar bir çocuğun timsâli zihnime geliyor." İzah eder misiniz?
"Avam-ı müslimîni onlar aleyhinde sevk etmekte esbabın en âhiridir." ne demektir, izah eder misiniz?
"Kadîr-i Mutlak, her bir asrı, her bir seneyi, her bir günü bir model yaptığı gibi..." Allah'ın modele ihtiyacı yok ki, nasıl anlayabiliriz?
"Güneş gibi âciz ve musahhar mahlûklar ve ruhanî gibi madde ile mukayyed nim-nuranî masnular..." Ruhanîlerin madde ile mukayyed olmalarını nasıl anlamalıyız?
"Hazret-i Cebrail Aleyhisselâm, Dıhye suretinde huzur-u Nebevîde bulunduğu bir anda,.." Cebrail’in tezahür ettiği ayna nedir, hava mı, esir maddesi mi?
"Fakat aynaların kabiliyeti nisbetinde tezahür ettiğinden, o ruhun mahiyet-i nefsü’l-emriyesini tamamen tutmuyor." cümlesini izah eder misiniz?
"İşte bu recm-i şeyâtîn için atılan şahapların üç manası olabilir..." Devamıyla birlikte izah eder misiniz?
"Nefsinden mağrur, gayrıya da gururlu oldun." ne demektir, izah eder misiniz?
On Beşinci Söz'ün Beşinci Basamağını İzah Eder misiniz?
"Bir istikbal-i siyasî yaptırır, muhteşem bir imtihan-ı ulvî neticesinde bir mecma-ı âlide onu taltif eder, liyakatini ilân eder." cümlesini izah eder misiniz?
On Beşinci Sözün Dördüncü Basamağını Açar mısınız?
"Malûmdur ki, bir şeyin semeresi en uzak, en cem'iyetli, en nazik, en ehemmiyetli cüz'üdür." cümlesini izah eder misiniz?
Semavat için, "Müzahame ve münakaşayı icap edecek bir sebep yoktur..." deniyor. Diğer yandan: "...ta sema âfâkında melâike ve şeytanların mübarezesine kadar,.." deniyor. Burada bir tezat yok mudur?
Ruhların, sineklerin cevflerine girerek âlem-i şehadeti seyretmesi ile reenkarnasyon arasında bir münasebet var mıdır?
"Tuyurun Hudrun tesmiye edilen cennet kuşlarından tut ta sineklere kadar bir cins ervahın tayyareleridir." Cennet kuşları dünyaya geliyorlar mı? Tesbihat, kuşlara mı ruhlara mı ait?
"Evet, hüsün elbette bir âşık ister. Taam ise aç olana verilir. Halbuki, ins ve cin, şu nihâyetsiz vazifeye..." Buradaki "taam aç olana verilir" ifadesinin konuyla alakası nedir?
"Ey kozmoğrafyanın ruhsuz meseleleriyle zihni darlaşan ve aklı gözüne inen ve şu âyetin azametli sırrını o sıkışmış zihninde yerleştiremeyen mektepli efendi!" Bu konuyu biraz açar mısınız?
"Ehl-i zındıkanın orada tesirli bir merkez-i faaliyet tesisleri cihetiyle,.." Bu tesisler nelerdir? Bir kurum mu kastediliyor?
Silah misâlinden depremin izahı nasıl yapılmıştır?
" 'Hu zamirinin mutlak ve müphem işareti hangi zata bakıyor?' işaretine bir karine-i teayyün o hüccette bulunması..." ifadesini açar mısınız?
"Nasıl ki bir avuç toprak yüzer çiçeklere nöbetle saksılık eden kabında..." cümlesine binaen; bitkilerin farklılık sebepleri zaten tohumlarında saklı. Toprağın o çiçeklerin hâsiyetlerini bilmesine gerek var mı?
"Bir çiçeğin yaratılmasını esbaba havale etsek, toprağın her bir zerresinin o çiçeği hâsiyetiyle tanıması lazım gelir." deniliyor. Halbuki modern ilme göre, çiçeklerin farklılıklarının tohumlarındaki DNA sebebiyle olduğu söyleniyor.
"Fıtrat-ı beşeriyedeki yüksek istidadatın ve mahiyet-i insaniyesinin umumî bir surette dehşetli yaralanmasıyla,.." Devamıyla izah eder misiniz?
Sevdiğim bir yakınımı katleden birisini nasıl affedebilirim? Nefsim, buna hiç yanaşmıyor. Konu hakkında bilgi verir misiniz?
"Darağacı hükmünde olan ölüm ve ebedî zulümat kapısı olan kabrin musibetine, aynen zahiren göründüğü gibi düşer." Buradaki "aynen zahiren göründüğü gibi düşer"den maksat nedir?
"Bir hazine-i ebediyeye, bir saray-ı saadete açılan bir kapıya çeviriyor diye ihbar eden ve emarelerini ve asârlarını gösterdikleri halde..." deniyor. "Emare ve âsâr" ne manaya geliyor?
"Ehl-i inkâr ve dalâlet için, bir idam-ı ebedî kapısı, yani hem kendisini, hem bütün sevdiklerini idam edecek bir darağacıdır." Neden sevdikleri idam olunuyor?